دیدنی ها و آثار قم و روستاهای آن

 
  استان شهرستان بخش دهستان آبادی قم قم خلجستان قاهان ابدانك قم قم خلجستان قاهان اغلك قم قم خلجستان قاهان بنابر قم قم خلجستان قاهان گزاباد قم قم خلجستان قاهان جمزقان قم قم خلجستان قاهان چاهك قم قم خلجستان قاهان گروكي قم قم خلجستان قاهان مهرزمين قم قم خلجستان قاهان انجيله قم قم خلجستان قاهان قاهان قم قم خلجستان قاهان كاسوا قم قم خلجستان قاهان نويس قم قم خلجستان قاهان ونان قم قم خلجستان قاهان روشگان قم قم خلجستان قاهان كياب قم قم خلجستان قاهان اسفيد قم قم خلجستان قاهان الگان قم قم خلجستان قاهان چمانك قم قم خلجستان قاهان رحمت اباد قم قم خلجستان قاهان سولقان قم قم خلجستان قاهان علي خان بيكي قم قم خلجستان قاهان موشكيه قم قم خلجستان قاهان وسفونجرد قم قم خلجستان قاهان بالخور قم قم خلجستان قاهان كهندان    ....................................................................................................................................   روستاهای وبلاگ دار و یا سایت دار در این بخش به معرفی درگاه مجازی (وبلاگ.سایت) روستاهای   بخش خلجستان  می پردازیم .............................................................................................................. سایتها و وبلاگهای روستای قاهان شهرستان قم - استان قم http://qhahan.blogfa.com/ این وبلاگ نوشته جناب اقای بختیاری است که به شمه ای از مطالب ان اشاره می شود    دعوت به همکاری ازدوستان در روستای اطراف قاهان با توجه به درخواستهای مکرر عزیزان از روستاهای همجوار قاهان جهت نوشتن مطلب پیرامون روستای محل سکونت آنها، موارد ذیل قابل پیگیری میباشد که به عرض عزیزان میرسانم. 1-      با توجه به اینکه این وبلاگ قصد داشته شرحی از روستاهای همجوارقاهان تهیه ودر اختیار علاقمندان قرار دهد حتما اینکار را در آینده نزدیک خواهد کرد منتها ، چون بنده چندین سال است در قاهان زندگی نمی کنم اطلاعات بروز از روستاهای همجوار ندارم چنانچه این  آمادگی در شما میباشد اعلام تا این مهم صورت پذیرد . یااینکه افرادی را معرف نمائید تا من از آنها پیگیری نمایم. 2-      این وبلاگ آمادگی  داردمقالات و مطالب شما  را در مورد روستای خود دریافت و با اسم خودتان در دسترس قرار دهد . 3-      شخص یا اشخاصی که آمادگی داشته باشند که وبلاگی با عنوان روستای خود راه اندازی کنند میتوانند روی پشتیبانی های لازم مدیریت وبلاگ قاهان حساب کنند. کسانیکه تمایل به همکاری و یا پیگیری موضوعات مطرح شده بالا را دارند میتوانند نظرات خود را به یکی از سه طریق ذیل اعلام دارند . 1-      در انتهای همین پست در جائیکه نوشته شده  نظر دهید .نظرات خود را مرقوم دارید . 2-      آدرس ایمیل .bakhtiary2001@yahoo.com 3-       شماره تلفن 09127713827 تماس حاصل نمائید   نام:دهستان قاهانبخش:خلجستاناستان:قمتعداد شهدا:18 نفرفاصله تا ساوه:حدودا 45کیلومترفاصله تا قم:حدودا 80کیلومتراز جاده سلفچکان و60کیلومتراز جاده آوهدارای آب وهوای:کوهستانیموقعیت:شمالغربي استان قم- بموازات جاده تفرشموقعیت راه:راه آسفالته ونیمه کوهستانیمختصات جغرافيايي 50 درجه و 16 دقيقه طول شرقي و 34 درجه و 43 دقيقه عرض شماليارتفاع از سطح دريا 1530 متر.اماکن زیارتی:امامزاده هادی ابن موسی الکاظم(ع) تعداد مساجد:15توضیحات کلی:هدف کلی ما پیوند وآشنایی با قاهان واطلاع رسانی و ایجاد انگیزه درجوانان جهت بهره برداری از مطالب مورد نیاز .ثبت پیشنهادات و انتقادات سازنده نسبت به عملکردها . مطرح شدن در دیگر جوامع .دهستان قاهان در60کیلو متری شهرستان قم ودر مرز استان مرکزی با قم واقع شده است.این سایت توسط جناب آقای امیر بختیاری نوشته شده است مطالب ما بیشتر از قاهان و اهالی قاهان میباشد. از اهالی قاهان که در تهیه مطالب این سایت ما را یاری کنند کمال تشکر را دارم قاهانروستاي قاهان از توابع بخش خلجستان شهرستان قم با مختصات جغرافيايي : 50 درجه و 16 دقيقه طول شرقي و 34 درجه و 43 دقيقه عرض شمالي در 81 کيلومتري شمال غربي شهر قم قرار دارد. قاهان بر روي تپه اي در شمال غربي استان قم قرار گرفته و ارتفاع از سطح دريا 1530 متر دارد. اقليم آن معتدل و خشک با بهار و پاييز ملايم تابستان گرم و زمستان هاي سرد خشک است.قاهان پيشينه تاريخي طولاني دارد و آثار و بناهاي قديمي مانند غارها، مخفي گاه هاي قديمي و امامزاده هادي در روستا نشانگر قدمت تاريخي آن است.مردم روستاي قاهان به زبان فارسي سخن مي گويند مسلمان و پيرو مذهب شيعه جعفري هستند.براساس نتايج سرشماري سال 1375 روستاي قاهان 556 نفر جمعيت داشته است که در سال 1385 به 1000 نفر افزايش يافته است.درآمد اکثر مردم روستاي قاهان از فعاليت هاي زراعي، باغداري، مرغداري و پرورش زنبور عسل و توليد صنايع دستي تامين مي شود. مهم ترين محصولات روستا شامل : گردو، توت،بيدمشک، قيصي، به،بادام ،گيلاس،انگور ،و در آخر گندم، جو و يونجه است.شرايط مساعد اقليمي و خاک مناسب موجب رونق باغداري شده است. انگور، انار، سيب، زردآلو، گردو، بادام، انگور، توت، گلابي و خيار از محصولات مهم باغي اين روستا است. زنان روستايي درکار برداشت محصولات با شوهران خود همکاري دارند مخصوصا در برداشت توت و گردو وافتاب کردن قيصي.مصالح عمده به کار رفته در ساخت خانه هاي قديمي روستائيان شامل سنگ، چوب، آجر، خشت، گل و کاهگل است که به سهولت از اطراف روستا فراهم مي شد. و امروز ديگر از اين نوع مصالح استفاده نمي شود در ساخت اکثر واحدهاي مسکوني جديد از مصالح گچ، سيمان، آهن، و مانند آن استفاده مي شود. روستاي قاهان کوچه هاي نسبتا پهن دارد و براي عبور و مرور اتومبل مناسب هستند.شکل و ساختار کالبدي خانه ها از نوع معيشت و مشاغل مردم روستا تبعيت مي کنند، مثلا منازل دامداران علاوه بر قسمت هاي معمول اصطبل و انبار علوفه نيز داشته است. جاذبه هاي گردشگريروستاي قاهان به دليل استقرار در يک ناحيه کوهستاني و برخورداري از اقليم معتدل، مناظر و جلوه هاي طبيعي جذاب و کم نظيري دارد. اين روستا بر روي تپه قرار گرفته و اطراف آن با کوه محاصره شده است. چشم انداز کوه ها، آبشارها و مناظر طبيعي گردشگران را به سوي خود جذب مي کند.پوشش گياهي پيرامون روستا شامل انواع گياهان خوراکي و دارويي مانند گل ختمي، شيرين بيان، ريواس، خاکشير، پونه وگون همراه با گونه هاي جانوري مانند گرگ، روباه، خرگوش و کبک از جاذبه هاي طبيعي روستاي قاهان به شمار مي آيند.کوه وتوس در فاصله 5 کيلومتري روستاي قاهان قرار گرفته است. اين کوه در فصل زمستان از برف پوشيده مي شود و در تابستان نيز سراسر آن را گياهان خودرو مي پوشاند. چشم انداز اين کوه بسيار زيباست و دامنه هاي آن مکان مناسبي براي تفريح و تفرج گردشگران است.تونل ها و مخفي گاه هاي متعددي در روستاي قاهان وجود دارد که بسيار قديمي هستند و يکي از جاذبه هاي تاريخي روستا به شمار مي آيند.رودخانه وزوا در مجاورت روستاي قاهان نيز از جاذبه ها و فرصت هاي گردشگري روستاست که امکان تفريح و تفرج را براي گردشگران فراهم مي آورد.بقعه امامزاده هادي قاهان در دو کيلومتري دركنار جاده جمزقان – قاهان در دامنه كوه ، قرار دارد. وي يكي از فرزندان امام موسي كاظم (ع) و برادر امام رضا (ع) وحضرت معصومه (س) است . بناي اين زيارتگاه از هشت صد سال پيش به جاي مانده است. اين امامزاده براي مردم روستا و زائران واجد ارزش هاي معنوي و احترام ويژه است. مردم و زائران نذورات خود را وقف يا احسان امام زاده مي کنند.محل دفن اموات در محوطه امامزاده هادي قاهان انجام مي شود و هر شب جمعه مردم بر سر مزار عزيزانشان حاضر مي شوند .حسينيه روستاي قاهان داراي کتابخانه و مرکز فرهنگي روستاست که براي گردهمايي و برگزاري مراسم و آيين هاي عمومي روستا استفاده مي شود.مردم اين روستا اعياد بزرگ ملي و مذهبي را به جشن و سرور و ايام سوگواري ائمه را به عزاداري مي پردازند.از مهمترين مراسمي که در روستاي قاهان برگزار مي شود مي توان به برگزاري مراسم عيد نوروز، شب يلدا و عروسي محلي و نيز به شبيه خواني و عزاداري در ماه محرم اشاره کرد.در مراسم تعزيه و شبيه خواني از شمشير و ساير ابزار مخصوص براي اجراي نمايش استفاده مي شود.مراسم عروسي زيبا و تماشايي روستاي قاهان شامل خواستگاري، نامزدي، خرج کشي، عقد، جشن عروسي، حنابندان و مراسم عروس کشي (عروس کشون) است. در شب عروسي، انواع موسيقي هاي محلي و شاد نواخته مي شود و مهمانان به جشن و شادماني مي پردازند.رايج ترين بازي هاي روستا عبارتند از: سه توپ، استخوان کلوچه، بي بي جو، الک دولک و شاه و وزير (در بازي شاه و وزير جلاد و ... بر روي کاغذ نوشته شده و بين افراد قرعه کشي مي شود. پس از آن افراد با ايفاي نقش خود مي پردازند.)در روستاي قاهان موسيقي محلي خاصي رايج نيست ولي در مراسم تعزيه خواني و شبيه خواني از طبل و سنج استفاده مي شود.مردان روستا از کت، شلوار، جليقه، کلاه و کفش استفاده مي کنند و زنان نيز از چادر، روسري، مقنعه، شلوار، کفش و پيراهن و ديگر پوشاک رايج زنانه استفاده مي کنند.صنايع دستي روستا عبارتند از: قالي هاي رنگارنگ گليم. توليد مي شده است . خشکبار مهم ترين سوغات اين روستا گردو قيصي خشک و توت است.غذاهاي محلي روستا عبارتند از: انواع خورشت ها مانند قورمه سبزي، قيمه و کباب، آبگوشت، کالجوش و انواع آش ها.مراکز اموزشي پيش دبستاني، ابتدائي،راهنمائي ، دبيرستان و پيش دانشگاهي دخترانه و پسرانه فعالند و دانش آموزان پسر دورهاي دبيرستان وپيش دانشگاهي روستاهاي اطراف ميتوانند از خوابگاه مجهزي اين روستا براي تحصيل استفاده کنند. مرکز بهداشتي با يک ساختمان حدود 200 متر و 2 نفر پرسنل و مرکز درماني با 8 پرسنل که عبارتند از يک نفر دکتر عمومي و دو نفر کمک بهيار و يکنفر ماما و يک نفر کاردان بهداشت و يک نفر راننده و يک نفر مستخدم فعاليت ميکند مساحت کل درمانگاه حدود 1500 متر که 500 متر زير بنا دارد دهيار فعال روستا در کنار ديگر مراکز خدماتي : مخابرات آب برق بانک پاسگاه انتظامي وشوراي اسلامي و شوراي حل اختلاف به مردم ارائه خدمات ميکنندروستاهاي كهندان، وسفونجرد ،موشكيه ،علي خان بيكي، سولقان، چمانك، الگان، اسفيد، كياب، روشگان، ونان ،نويس، كاسوا، انجيله، مهرزمين، گروكي، چاهك، جمزقان، گزاباد، بنابر، اغلك، ابدانك از روستاهاي تابعه دهستان قاهان ميباشند دسترسي: اين روستا از طريق شهرهاي قم، سلفجگان ،ساو ، وبخش دستجرد قابل دسترسي است و جاده اي فرعي بطول 14کيلومتر آسفالت از جاده اصلي دارد.     درشصت کلیومتری شمالغربی  شهرستان  قم و به موازات جاده تفرش روستائی خوش اب و  هوا  و سبزو خرم با تاریخی  کهن بنام قاهان با وجه تسمیه { گاه ان} یعنی جای خوب  نگاه همه دوستداران طبعت را به خود جلب نموده است .این دهستان  زیر نظر بخش خلجستان قم  میباشد.   در کیلومتر 35 جاده ساوه سلفچکان است و 14 کیلومتر جاده اسفالته فرعی دارد .که به طرف غرب میرود دهستان قاهان مرکزیت حدود 15 روستا را دارد جمعیت این دهستان در ایام زمستان حدود 60 تا 70 خانوار است و در تابستان حدود 150 خانوار جمعیت ثابت ان تقریبا  300 تا400 نفر و در حالت شناور حدود 1000 تا 1500 نفر است. این دهستان در کنار یک رود خانه که بصورت دره و کوهستانی است قرار دارد. دارای اب بهداشتی و لوله کشی وبرق در منازل میباشد. و همچنین داری یک مرکز بهداشت میباشد که به روستاهای همجوار هم خدمات ارائه میکند.   عمده در امد مردم ساکن از راه باغ داری میباشد و دام داری چندان رونقی ندارد. این دهستان بدلیل فعالیت شهر نشینان بعنوان محلی برای اب وهوا خوری و استراحت  رشد مناسب داشته است و اکثر شهر نشینان که تابستان به باغات خود می ایند ،هزینه مصرفی را از شهر می اورندو  کمکی در درامد روستائیان میشود.  ابتدای دهستان قاهان میدان عاشورا (سرقبرستان سابق )واقع شده  است یک خیابان اصلی(عاشورا ) ازکنار قاهان برای عبور به روستاهای دیگر کشیده شده  (آسفالته)که مراکز خدماتی ، بانک کشاورزی ، پاسگاه پلیس، دهدار ی و تعدادی خانه در کنار ان قرار دارد . دهدار در یکی دوسال اخیر فعالیت چشمیگری انجام داده است از جمله اصلاح راه ورودی از پنج کیلومتر مانده به دهستان و همینطور اصلاح خیابانهای داخل دهستان را.. وچند خیابان فرعی از این خیابان انشعاب میگیرد  که در حال نو سازی میباشد.  یکی از خیابانهای در دست ساخت بنام ازادگان  میباشد که از میدان شهید نورائی انشعاب و به میدان ازادگان (سه راه گرگین ) ادامه دارد که اخیرا اسفالت ان انجام شده .    این دهستان حدود دوازده شهید در جنگ داشته است و تعداد ی هم ازاده   سهم آب یا تقسیم آب باغ ها و مزارع در قاهان باسلام ارزوی موفقیت بیشتر برای تمام هموطنان چه در داخل و چه در خارج از کشورکه بنده را مورد لطف قرار دادند و با تشویق خود مرا به ادامه این را ترغیب نمودند. از انجا که امسال کشور با کاهش بارندگی روبروست و قاهان از این کم ابی مستثناء نیست در چند پست به موضوع آب خواهم پرداخت . تقسیم آب: در باره سهم آب باید توضیحی بدهم آب قنات های ده را در گردش دوازده شبانه روز تقسیم میکردند و هرکس مالک قسمتی از یک سهم بود مثلا یکی مالک یک هشتم یک سهم بود یعنی سه ساعت که به آن میگفتند هشت یک و یکی مثلا مالک یک چهارم بود یعنی شش ساعت که به آن میگفتند چهار یک شبانه روز و یکی فرضا مالک نصف یک سهم بود یعنی دوازده ساعت که به آن میگفتند یک مجه و شش ساعت را نیم مجه می گفتند. و چون تعیین مدت روی محل خورشید و سایه اشخاص در روز بود . و روی ستارگان در شب بود وشب روز با هم مساوی نیستند هرکس سهم آبش را در گردش یک دوازده شبانه روز یکبار در روز می گرفت ودر گردش دیگر در شب . یعنی یک بار فرضا یک چهارم از روز را آب می گرفت و بار دیگر یک چهارم از شب را و به این طریق از لحاظ مدت حقش متعادل می گشت .ضمن اینکه در بعضی از محلها اعمال نفوذ شده و عدالت در تقسیم آب اعمال نشده است .ولی یک نکته در تقسیم آب وجود دارد که در آب گرفتن بصورت پیوسته باغها آبیاری نمی شده است. بلکه بصورت پراکنده بود ه یعنی طوری نبود که یک مرتبه یک محله 10 یا 11 روز آب نرود بلکه طوری تقسیم نامه صورت گرفته که هر دو یا سه روز به تمام محله ها آب میرفته تا مردم برای نیاز آب داشته باشند. در زمان کم آبی بعضی باغداران یا مزارع داران در انتقال آب دقت فراوان دارند . قبل از نوبت آب، کف جوی را تا آنجا که باید آب به زمین برسد و آبیاری شود همه را با بیل صاف میکردند و بریدگی هائی که اطراف جوی به وجود می آید و گودالهایی که درست میشود و در آنها آب می ماند همه را تراش می دهند و مسیررا مستقیم میکنند و آنچه سوراخ موش در کف جوی ها بود می بستند که آب را از محل قنات یا بند که روان می کردند تا به زمین زراعت یکسر بدود و چیزی از آن تلف نشود.و امروزه بیشترمسیر آبها را با سیمان درست کردند وآب کمترهدرمیرود. و زودتر هم به محل میرسد. تقسیم آب معمولا درهمان اوایل بهار انجام می شود و تا نیمه دوم مهر ماه ادامه دارد . اگر این آخرش قاطی کردم ببخشید میخواستم به چاپ برسد   قاهان تا حدودی از بافت قدیمی در امد واکثر ساختمانهای ان جدید، با شیروانی طرحی شده و می شود  تا در زمستان و زمان بارندگی دچار مشکل نشوند(شغل حرفه ای اکثر انها شیرونی کوبی بوده است)   در گذشته که برق و اب نبوده مردم در فصل گرم به باغات کوچ میکردند .ولی در حال حاضر فقط کسانی که ساکن شهرها هستند وبرای اب و هوای خوری می ایند در باغات اسکان می یابند. خانه های جدید با امکانات روز ساخته شده واکثر باغات به جاده دسترسی دارند.  محصولات عمده در قدیم توت و گردو، زدالو، انگور ،و سیب، بوده که امروزه به دلیل گران بودن کارگر برای جمع اوری توت. ، توت کم شده ،قبلا زنها با مردان همکاری می کردن وامروز همکاری کمتر شده است و همچنین بصرفه نیست . و فرهنگ شهر نشینی اثر خودش را کرده است.  لذا بیشتر به محصولات پیوندی روی اورده اند که چندان هم در امدی ندارد .و درصورت دیر اقدام کرن برای برداشت، ازبین میرود. ویا در سالهائیکه هوا دچار نا پایداری میشود. گل وبار، انها صدمه می بیند. (سرما میزند) ولی هنوز گردو حرف اول را میزند. محصولاتی مانند قیصی، گیلاس، سیب، به ، انگور و توت شمیران و بید مشک  برداشت میشودکه در درجه بعدی قرار دارد.     باغاها  ازقنات ها که حدود 10دهنه میشود آبیاری می شود و محلات باغها وقناتها را به این صورت اسم گذاری کردند :  سرنی ،  وردیان،  برگین(گرگین)، وردیان بالا و پائین ،محله سعد-   ظهر- ونه- چشمه سهیل- سرپل- گزنه- محله پشت باغ- محله کوچه فی - محله پرک- محله گزرو-  محله بیدخرا-  محله کوژ-   واشیه- بید خررا  – خورندره  -شیروار –گل نو – علیجونا - جلوکی   زبان قاهانیها فارسی میباشد که تعدادی هم  ترک  در قاهان ساکن و زندگی می کنند روستاهای همجوار رینه -آغلک –بنابر –چاهک – نویس – کاسوا- انجیله – مهرزمین – اودونک و جمیزقان میباشد   وسایل روشنائی در قاهان  پيه سوز و فانوس  گردسوز زنبوری درگذشته قبل از اينكه در قاهان چراغ هاي گازي و بعدها برقي به كار افتد، اكثر مردم، ازچراغ فانوس هاي فتيله اي و پيه سوز وگردسوز  وبعد زنبوری و  غيره استفاده میکردند . پيه سوزها با روغن پيه افروخته مي گشت و فانوس ها را با نفت پر و روشن مي ساختند. فانوس هاي شيشه دار و نفت سوز و پارچه اي شمع سوز كه اولي را فانوس و دومي را فانوس شمعي مي گفتند از جمله وسايل روشنايي بودند كه براي عبور از كوچه ها و كشيدن جلو اسب و الاغ روضه خوان و پيشاپيش اعيان و رجال و ... به كار مي آمد. در حمام از نوعي چراغ كه پيه سوز بود استفاده مي شد و نيز چراغ موشي كه بدون سرپيچ و لوله بود و دود و بوي تعفن به فضا مي فرستاد. گاها خانمهای مسن که حوصله داشتند از چراغهای گردسوز برای پخت غذا مخصوصا درشبها استفاده میکردند و ان هم به این صورت بود که هم از روشنائی ان استفاده میکردند و هم با قرار دادن یک سه پایه بلند روی ان از گرمای حاصله برای پخت غذا استفاده می شد .  بعدها ، چراغ هاي تلمبه اي معروف به زنبوري توري دار تدريجا وارد بازار و خانه ها گرديد چراغ ها، فانوس بیشتر برای ابیاری در باغات و استفاد در اغل گوسنفدان استفاده می شد  كه شب ها آنها را روشن كرده و صبح ها خاموش مي كردند.  مردم نفت را با شیشه میخریدند یک نفر بقال بیست لیتر نفت می اورد هر کس به وسع خودش نفت را با شیشه شبیشه شیشه نوشابه بود میخریدو استفاده  میکرد  گردو اولین محصول اصلی قاهان توت دومین محصول اصلی قاهان توت ميوه اي آبدار ، ريز ، شيرين ، و لذيذ است . درخت توت  بزرگ و تنومند است در قاهان چندین نوع توت وجود دارد که به ذکر انها خواهیم پرداخت . توت شمیران : این نوع توت بهترین وگرانترین نوع توت میباشد برگ این درخت نسبت به همنوعان بزرگتر است و معمولا در ماه اخر  بهارمیوه ان شروع به رسیدن میکند و ان را تا زمانی که به درخت خشک نشود نمی چیندن.و  تا اویل مرداد خشک میشودکه موقع برداشت ان است . توت غنی : کیفیت این نوع   توت نسبت به توت شمیران پائین تر است و هر ده پانزده روز یکبار انرا می ریزند و در افتاب خشک میکنند قیمت این نوع  توت یک چهارم توت شمیران اسست توت شیره ئی(لرکش) : این نوع توت تخمه زیاد دارد  درشت واب دار  است و بسشتر برای درست کردن شیره از ان استفاده میکنندو شرینی ان خوب است شاه توت : این نوع توت کمتر است و فقط برای مصرف تولید کننده است که گاها با ان مربا هم درست میکنند . توت قلم کاری :این نوع توت   ميوه اي آبدار ، ريز ، شيرين ، و لذيذ است. و بیشتر تازه ان مورد مصرف میباشد .این توت معمولا با رنگهای مختلف رشد میکند که احتمالا اسم ان از همین خصوصیت گرفته شده است خشک ان هم مورد استفاده است لیکن قیمت ان با قیممت توت قنی تقریبا یکی است . توت پهن برگ : این نوع درخت توت کم است چون جهت استفاده تغذیه کرم ابریشم میباشد که در قاهان خیلی بندرت پرورش کرم ابريشم مورد استفاده قرار مي گيرد. قسمتهايي كه در تغذيه و پزشكي مورد استفاده است عبارتند از : ميوه – برگ – شيره – پوست شاخه هاي تازه – توت سفيد را تازه مي خورند و براي مصارف زمستان آن را خشك كرده و مانند كشمش مي خورند.   بيد مشك قاهان : با آغاز فصل برداشت شكوفه هاي بيدمشك، بازار چیدن وجمع آوری و  فروش آن باعث جنب وجوش مردم می شود زيبائي شكوفه بيدمشك و عطر مطبوع آن فضای خاصی به باغات میدهد. شكوفه هاي بيد مشك كه در اصطلاح محلي به آن «پيش پيشا» مي گويند، نخستين شكوفه يي است كه دراواسط اسفند ماه و روزهاي  قبل از بهار در قاهان نمايان مي شود.و تقریبا جزوه محصولات کم هزینه  پر درآمد و اولین محصول سال جاری کشاورزان است. كار برداشت گل بيدمشك که ازاسفندماه آغاز میشود حدود يك ماه ادامه دارد. .كشاورزان پس از چيدن گل هاي "بيدمشك" ، آنها را به كارگاههاي گلابگيري انتقال مي دهند.به لحاظ نبود دستگاههای تعریق درمنطقه بید مشک های برداشت شده روزانه با  یک یا دو دستگاه  ماشین نیسان به بخش برزك کاشان انتقال داده می شود.  بيدمشك به دليل خواص پزشكي و همچنين عطر و طعم مطبوع ازديرباز مورد توجه اهالي منطقه قرار داشته است. عرق بيد مشك براي رفع كم خوني، مقوي قوه باء , آرام بخش وبرای ناراحتيهاي قلبي و ضد سردردها و درد هاي عضلاني و تسكين اعصاب مفيد است و شربتي كه از آن تهيه مي شود در مراسم خواستگاري و ديد و بازديدهاي خانواده ها نيز ازآن استفاده مي شود. درخت بيدمشك نوعي از درخت بيد است كه در كنار مزارع و نهرهاي آب كاشته مي شود.(باقلمه زدن تکثیر می شود)  عرقگيري از بيدمشك در کاشان كه به وسيله دستگاههاي «تعريق» خانگي صورت مي گيرد آيين هاي خاصي دارد كه عموماً بانوان اين كار را انجام مي دهند. اهالي قاهان معتقدند عرقگيري بايد به وسيله كساني صورت بگيرد كه غسل واجب ندارند و حتي وسيله «تعريق» را در محلي قرار مي دهند كه در معرض ديد افراد بي نماز نباشد.  براساس اعلام آقای علی کربلائی امینی وحاج علی امینی که هم از باغات خودشان بید مشک جمع آوری  میکنند و هم از خریداران بید مشک  قاهان و منطقه  هستند میگویند سالانه نزديك به 30 تا 60 تن بيدمشك در این منطقه  تولید میشودکه توسط واحدهاي تبديلي جذب مي شود.  وهمچنین ده تا پانزده درصد  اين ميزان نيز در خانواده ها به وسيله دستگاههاي تعريق خانگي تبديل به اسانس مي شود. در حال حاضر هر كيلو بيدمشك حدود بیست هزار هزار ريال دربازار آزاد قيمت دارد نقل بيدمشك و اسانس بيدمشك از جمله مهمترين سوغاتي هاي بعضی از شهرهای ایران  است كه مسافران هنگام مسافرت  آن را با خود به همراه مي برند.   آقای امینی  گفت: محصولات توليدي،علاوه برمصارف داخلي براي فروش به ساير كشور ها  ارسال مي شود. وي خشكسالي، سرمازدگي، ركود بازار فروش، و هزينه بالاي توليد، سنتي بودن كارگاههاي گلابگيري و كمبود ارائه تسهيلات بانكي به فعالان اين بخش را از مهمترين مشكلات موجود ذكر كرد. قاهان درشصت کلیومتری شمالغربی  شهرستان  قم و به موازات جاده تفرش روستائی خوش آب و هوا  و سبز و خرم قرار دارد.    در کیلومتر 35 جاده ساوه سلفچکان است و 14 کیلومتر جاده آسفالته فرعی دارد .که به طرف غرب میرود   رودخانه در قاهان رود خانه  که در تمام فصل آب داشته باشد وجود ندارد ولی قسمتهائی در تمام سال آب دارد لیکن آب ان کم  است .که از چشمه سارهای محلی پرآب می شود . رود خانه قاهان در اواخر فصل زمستان و بهار تقریبا پر آب می شود .وبا بارندگیهای بهار به سیل تبدیل می شود .   .من هنوز به ده و به خانه ها ی قدیمی در ده  که نسبتا وسیع و تقریبا مرفع بود اتاقهای متعدد و حوض یا آب وآب انبار و باغچه ها با درختانی سر سبز و محیطی آرام  و خنک می اندیشم . واینکه همه چیز طبیعی اش بود نه گوشت مرغ های هورمونی نه تخم مرغی که زرده سفیده آن یکی است نه ماستی که ازشیر خشک درست میکنند و همه وهمه ماشینی و پشت سرش  بیماریهای مختلف. خوب که فکر میکنی می بینی مردم در روستا خودشان همه چیز را به طوری طبیعی بدست می آوردند. و چون کشاورزی  داشتند  بیشتر آنچه  مورد  حاجت  بود از گوشت تازه  کنسرو شده و شیر و ماست  و روغن و تخم مرغ  و میوه های سر درختی  و پا درختی و انواع حبوبات و مانند اینها را خودشان داشتند و حاجتی نبود که فرضا کاسه به دست بگیرند و دنبال چند سیرماست از بقالی باشند و یا نان وگوشت را از نانوایی و قصابی خریداری کنند . چشم انداز صحرای وسیع و افق باز. حال باید در میان خانه های محصور و کوچه های تنگ  زندگی کنند وحتی چند روز شاید خورشید یا ستارگان را نبینند.وآلودگیهای صوتی و هوا را تحمل کنند .وطی روز با استرسهای مختلف روز رابه پایان برسانند . ولی مردم روستاها در بهار و تابستان از شیر و ماست قیمان گوسفندان در زمستان از شیر ماده گاوی که داشتند شیر و ماست میخوردند. هنگام پائیز گوسفنداهای پرواری را میکشتند و گوشت آنها را تف میدادند که قورمه کنند  نشستن در پای آن دیگهای بزرگ قورمه  و نان را درآنها فرو بردن و خوردن از خود قورمه ها تازه میان نان نهادن برای بچه ها عالمی داشت . مردم در خانه های خود دیگ های بزرگی داشتند و گوشت را در آن تف میدادند و قورمه می کردند و شکنبه گوسفند را که قبلا شسته و تمیز کرده و باد کرده  خشک کرده بودند می ریختند و روغن گوشت را نیز روی آن می ریختند تا لابلای قورمه را بگیرد و هوای باقی نماند و سر شکنبه را محکم می بستند و هر زمان میخواستند مقداری از آن را جدا کرده و با آن اشکنه یا آب گوشت یا غذای دیگر می پختند و این چنین گوشت تا آخر سالم می ماند و از آنها استفاده  می شده. وامروز با شصت وپنج یا هفتاد سال روزه میگیرد و میگوید اصلا متوجه نمی شود ولی یک جوان امروزی ضعف و غش میرود .راستی کدام بهتر است .من که هرچه فکر میکنم میبینم که تکنولوژی را برای راحتی انسان ساختند لیکن همین تکنولوژی بلای جان انسانها شده است وحتی به روستاهای دور افتاده هم سرایت کرده است. قیمان  سر شیر   گذری بر نوع ساختمان های قدیمی در قاهان خانه های روستائی معمولا به این صورت ساخته میشد که دارای یک حیاط و چندین اتاق و انباری تندرستون محل پخت نان  دست شوئی  طویله  آغل گوسفندان بالاخانه ها معمولا بر روی یک کلبه زیرین با خشت خام ساخته و با کاه گلی اندود می شد در وسط بالا خانه را مربعی به ابعاد تقریبا هفتاد سانتی متر به اندازه تقریبا پانزده سانتیمتر گود  کرده و در وسط  آن مربع .گودال مدوری به اندازه یک کاسه ایجاد کرده و همه را به کاه گل اندود بود و این را میگفتند گودال کرسی که در همه خانه های روستایی وبسیاری از خانه های شهری در آن زمان چنین چیزی بود. در آن گودال وسط آتش میریختند و به اصطلاح بوته  و هیزم را همانجا بر می افروختند و پس از آنکه شعله تمام می شد وآتش بی دود و شعله باقی می ماند کرسی را بر روی آن چاله قرارمی دادند که چهار پایه کرسی در چهار کنج آن قرار میگرفت و قیدهای کرسی مساوی لبه آن مربع می گشت و در اطرافش که فرش نمدی یا تشکچه ای انداخته بودند می نشستند و لحاف را بر روی کرسی می کشیدند و هنگامی که میخواستند بخوابند چهار طرف آن میخوابیدند. آستر لحاف مردم ده در آن زمان همه کرباس بود که در خمهای رنگرزی با نیل رنگ آبی میکردند و تا زمانیکه نو بود دست و پا آدمی که به آن مالیده می شد رنگ میگرفت  . سقف خانه ها چون در زمستان داخل آنها آتش می افروختند بیشتر آنها سیاه بود .و دیگر اینکه تمام اتاق ها و بالاخانه ها دارای طاقچه بودند. که برای گذاشتن وسایل مثل چراغ و آینه استفاده می شد.و نکته دیگر اینکه دیوار ساختمانها بقدری ضخیم بود که در زمستان سرما براحتی نمی توانست نفوذ کند و زود گرم میشد و در تابستان خنک بود و کمتر گرم می شد.شخصا من دیوار خانه با ضخامت یک ونیم متر رااز نزدیک دید   همزمان با حضور چشم گیرمردم بمناسبت ایام عید در قاهان بهره برداری از ماهی پرورشی قزل آلا برای اولین بار در قاهان توسط برادران سید علی اصغر میر شجاعی و سید احمد میر شجاعی فرزندان سید هاشم میرشجاعی شروع شد . این دو برادر که کار اخذ مجوز از شیلات استان قم و فراهم کردن مقدمات کار پرورش ماهی را از سال 1385 اغاز کردن و در سال 1386کار ساخت زیر بنا مورد نیاز را با بودجه حدود 40میلیون تومان شروع کردند و در نیمه دوم سال 87 کار رها سازی ماهی را انجام دادن میروند که که نتیجه یک کار جدید و چند سال تلاش خود را در این ایام ببینند. لازم بذکر است که کار اصلی سید علی اصغر چیز دیگری است و این شغل درکنار شغل اصلی ایشان است و سیداحمد بیشتر امور را اداره میکند. محل پرورش ماهی در منطقه سرپل واقع شده .واین نقطه محل مناسبی برای اینکار میباشد. جهت ارتباط با مرکز پرورش ماهی قزل آلا کسری میتوانید با شماره تلفن 09124519729 تماس حاصل نمائید .     در سالهای پیش که رادیو و تلویزیون و وسایل ارتباطی به اینصورت گسترده نبود در شهر ها و روستاها افرادی که صدای خوشی داشتند و به مکتب رفته بودند وتوانائی خواندن قران و ادعیه ها و اشعار مذهبی را داشتند با صدای خوب و رسا یک ساعت قبل از سحر شروع بخواندن میکردند که مرحوم حاج اسماعیل فرهادخانی یکی از این عزیزان بود شرح و حال اقای حاج اسماعیل فرهادخانی در تاریخ 1285در روستای قاهان بدنیا امد و در همان کودکی پدر را از دست داد ولی مادر دانا و با تقوایی داشت . مادرش ایشان را در سن کودکی به کلاس قران مرحوم ملاحسین گذاشت و قرائت قران را فرا گرفت . از نوجوانی به گفتن اذان می پردازد علاقه زیادی به قرائت قران داشت . بعد از خدمت سربازی و تشکیل خانواده با ذوق و شوق فراوان در ماه مبارک رمضان اذان مغرب را باصدای بلند سر می داد در سحرگاهان یک و نیم ساعت به طلوع فجر بمدت 15 دقیقه تا یکساعت اشعار مذهبی را با صدای بلند سر میداد تا مومنین را برای سحری خوردن بیدار کند و اول طلوع فجر اذان صبح را قرائت میکرد و بعد از اذان واقامه نماز به قرائت قران مشغول می شد یکی از کارهای دیگر این مرحوم این بود که هرکس معامله باغ و ملک و خانه داشت برای قیمت گذاری و ونوشتن سند به ایشان مراجعه میکرد . مدت 50 سال این مرد بزرگ به این کارها علاقه داشت و مشوق دیگران هم بود تا در سن 95 سالگی دار فانی را وداع گفت و به ملکوت اعلا پیوست . روحش شاد     يکی از اديبان و شاعران نامی قاهان مرحوم آقای سيد محمد حسين اديب قاهانی متخلص به کاشف فرزند عالم فقيه آقا سيدعبدالکريم ابن ميرهاشم ثانی بوده که غزليات او معروف است. نامبرده اشعاری در وصف چهار محل سبز و خرم قاهان بنام سرنک , ورديان , گرگين و کوچه فی سروده که بنظر علاقمندان گرامی ميرسد:     چهاردشت اندر ده قاهان بود از چهار طرف               که بخوبيش  يکی  در  همه  عالم   نيست      دشت  اول  سرنک  آيت  جنات  نعيم                  ثانی خلد برين است که از آن هم کم نيست     سايه    بيد  لُره   آب  گوارای      نثار                   مرده را جان دهد ار عيسی بن مريم  نيست     ورديان دشت پر آبی است چو گلزار جنان              علت  و  پيری  و  درد  المش  توأم  نيست     سومين دشت پر از لاله و گل گرگين است                 که  بجز ناله  قمريش  در او  ماتم  نيست     لوحش الله  که   عشاق   پری   رخسارش             گل  رخانند  که  در  نوع   بنی آدم   نيست     الغرض کوچه فی کوچه گل افشانی است                       به شيرين خوشش در همه عالم نيست     سيب و زردآلو و بادام خوش سرمستش                    رزق عام است ولی در خور نامحرم نيست     حبذا جايگهی در خور حور است و ملک                    به از اين جنت عدنی که دراو ماتم نيست  توضيحات:   لُره: محلی است در مظهر قنات سرنک   غذای سنتی (لطفا برای مطالعه این بخش  به قسمت غذای سنتی قم مراجعه فرمایید)  باورهای مردم قاهان (لطفا برای مطالعه به قسمت باورهای مردم قم مراجعه فرمایید) ازدواج در قاهان (لطفا برای مطالعه به قسمت ازدواج و مرگ و میر نزد مردم قم  مراجعه فرمایید)   نام مزارع دهستان  قاهان 1 - سرنی  2 - وردیان  3 - برگین  4 - سرپل 5 - بید خررا 6 - چشمه سهیل7 - خورندره 8 - وردیان بالا 9 - زمین جو10 - پشت باغ11 - شیروار 12 - منطقه پرک 13 - منطقه ظهر 14 - کوچه کیفی 15 - گل نو 16 - منطقه سد 17 - ونه  18 - گزنه 19 - گزرو  20 - واشیه 21 - علیجونا 22 – شیروار 23 – جلو کی 24  شهدای قاهان حمید رضا فرهاد خانی                اقای داود حاج بابائی        سید رضا میر طاهری                  سید علی ظهیر الدینی        سید  محمد میر شجاعی                اقای غلامرضا عسگری      سید مرتض میر محمد علی             سید رضا رحمتی      سید احمد ظهیرالدینی                    سید حسین میرزارضایی      سید عباس نظام الدینی                 اقای علیرضا رضاقلی خانی       سید جواد نورایی   ادرس محل دفن شهدای قاهان در بهشت زهرا تهران ر نام و نام خانوادگی نام پدر قطعه ردیف شماره 1 شهيدحمید رضا فرهادخانی حاج اعظيم 040 134 8 2 شهيد سید جواد نورائی سيد اكبر 053 16 8 3 شهيدسید حسین میرزارضائی سید عبدالله 027 139 6 4 شهيد سید محمد میرشجاعی سيد احمد 028 112 5 5 شهيدمرتضی میرمحمد علی سید ضیاء 028 77 4 6 شهيدسيدرضا میرطاهري قاهاني حسن 053 113 4 7 شهيد سید احمدظهیرالدینی علي 026 48 29 8 شهيد سید رضا رحمتی سيداحمد 026 32 18 9 شهيدسیدعلیرضا ظهیرالدینی سيد اكبر 040 38 18 10 شهيد ابوطالب محمدی حسن 053 48 15 11 شهيد داود حاج بابائی علامحسين 050 47 12 12 شهيد علیرضا رضاقلی خانی حاج محمد 029 70 10 13 شهيد مجيد علي مدد محمد 053 36 1 14 شهيدسیدعباس نظام الدینی سيد احمد 053 76 1 15 شهيد غلامرضا عسگری محمدعلي ایمیل Bakhtiary2001@yahoo.com   رديف نام ونام خانوادگي شهيد نام پدر تارخ تولد تارخ شهادت محل شهادت 1 مرتضی میر محمد علی حاج سید ضیاء 1344 03/03/62 قصر شيرين 2 سید رضا میر طاهری حاج سيد حسن 03/12/64 3 سید علیرضا ظهیرالدینی سيد اكبر 4 سید عباس نظام الدینی سيد احمد 26/8/1348 23/12/64 بازي دراز 5 حمید رضا فرهادخانی حاج اعظيم 1350 22/04/67 ابوغريب 6 سید جواد نورائی حاج سيد اكبر كربلا 5 7 ابوطالب محمدی حسين 5/10/1348 05/10/65 كربلا4 8 سید محمد میر شجاعی حاج احمد 1342 17/05/62 مهران 9 علیرضا رضاقلی خانی حاج محمد 1344 12/12/65 كربلا5 10 مجید علی مدد محمد 1318 01/12/64 والفجر8 11 داود حاج بابائی علامحسين 1344 12 غلامرضا عسگری محمدعلي 13۳۴ 02/01/61 رقابيه 13 سید حسین میرزارضائی 14 سید احمد ظهیرالدینی 1342 16/06/60 15 سید رضا رحمتی ۱۶ محمد باقری حاج حسین         قاهان دارای تاریخه طولانی است و میتوان مسائل مختلفی را از زوایای گوناگون در ان مورد بررسی قرار داد که انشاالله در ایند ه نزدیک  پیرامون موضوعات ذیل مطلب تهیه و خواهم نوشت چنانچه شما هم مایل به   همراهی   با ما میباشید میتوانید مطالب خود را به  ادرس ذیل ارسال دارید و یا انرا در قاهان تحویل مدیر وبلاگ  اقای بختیاری دهید       bakhtiary@ofogh.net  bakhtiary2001@yahoo.com  .............................................................................................................. ..................................................................................................... ..............................................................................       http://d-ghahan.blogfa.com     http://ghahan.persianblog.ir     http://dahestanghahan.blogfa.com     http://ghahan.parsiblog.com   الف:جذب مشتری?-با رفتاری قدرشناسانه و حاکی از سپاسگزاری آغاز کنید?-تلاش کنید افراد نالایق را برای کارتان آموزش ندهید?-ارزیابی واقع گرایانه و سازمان یافته ای را انجام دهید?-قضاوت نکنید ، همه را بهترین فرض کنید?-به آینه نگاهی بیندازید (خوشتیپ کنید!)?-ظاهر محیط خود را ارزیابی کنید?-نقش یک پژوهشگر را بازی کنید (سایر حرفه ها و خدمات را نیز بررسی کنید)ب:فروش رقابتی?-موفقیتهای خود را به آگاهی عموم برسانید?-شهروندی نمونه باشید??-در جریان نظرها و درخواستهای تازه تجاری قرار بگیرید??- از تکنولوژیهای نوین ارتباطی بهره مند گردید??-تلاش خود را برای شناختن مشتریهای دست اول به کار گیرید??-در حرفه خود فقط به ارائه کارت ویزیت اکنفا نکنید??-در تبلیغات خالق تصاویر و تصورها باشید??-واحدهای خدماتی خود و یا محصولاتتان را در نمایشگاه و یا ویترین مغازه ای به نمایش بگذارید??-نمایشگاه های کوچک و بزرگ تجاری را مورد ارزیابی قرار دهید??-به نشر کتاب مبادرت ورزید??- به مشتریان بالقوه خود آموزش دهید??- نام حرفه خود را در کتاب اول بیاورید??-با مشاغل دیگر ادغام شویدتا زمینه فعالیت شما گسترش یابد??-کارکنان خود را خوب تربیت کنید??-سو شهرت خود را بهبود بخشید??- نشان دهید که برای شما رضایت مشتری اهمیت دارد??- اهدای پاداش برای جذب مشتریج: دعوت و ایجاد انگیزه??- به مشتری دائمی خود دفترچه تخفیف بدهید(مثل پیتزا ???)??- روش خانه به خانه را بیازمائید (مثل بیمه ایران)??-با نامه مشتری خود را پیدا کنید??-فهرستی از مشتریان احتمالی ترتیب دهیدد: حفظ مشتریان تازه وارد??- انتظارات مشتریان را برآورده کنید??-محصولات خود را با بسته بندی عالی عرضه کنید??-اطلاع رسانی قوی داشته باشید??-سرعت کار خود را افزایش دهید (مانند Fast Foodها)??-قیمت خود را عادلانه تر کنید??- اشانتیون بدهید (مانند عطر فروشیها)??-تسهیلات و خدمات پس از فروش بدهید(مانند Nokia)??- نقاط برخورد شرکت و محصولاتش را با مشتری بشناسید و انرا بهبود بخشید??-نیازهای مشتری را پیش بینی کنید??- تلاش کنید مشتریان احساس کنند در خانه خودشان هستند??-امکان سلب مسئولیت را از فروشندگان را بررسی کنید (قیمت را مقطوع کنید)??- تمام پیشنهادات و انتقادها را پذیرا باشید??-از دفتر کارتان برای مشتریان خود محیطی دوستانه بسازید??-عفت کلام داشته باشید??- از کاربردهای تکنیکی تلفنی بهره مند شویده: ایجاد شبکه ارتباطی??- از مشتریان قدیمی خود کمک بگیرید ??- کاری کنید مشتریانتان برای شما تبلیغ کنندو: بازگرداندن مشتریان از دست رفته??-به سخن مشتریانی که نتوانسته اید جلبشان کنیید گوش دهید??- از دست دادن مشتریان پر فیس و افده را شکست تلقی نکنید??- پوزش بخواهید??- برای مشتری توضیح دهید که برایش چه کار کرده اید??- این پرسش شگفت انگیز را که > را از مشتری بپرسید     توسعه روستایی در گذر زمان و دهیاری‏ها مطلب کامل و مستدل زیر پیرامون تاریخچه و روند توسعه روستایی در قرن معاصر و نقش دهیاری‏ها در توسعه روستا، توسط خبرگزاری جمهوری اسلامی در تاریخ 23 آبان‏ماه سال 1384، منتشر گردید. متن کامل این مقاله را به دلیل ارتباط مستقیمی که با بحث توسعه روستای قاهان برقرار می‌کند بدون هیچ‌گونه تغییری در این پست آورده‏‌ام. هنگامی که از توسعه و توسعه‏یافتگی سخن به میان می‌آید؛ توسعه‌ای همه جانبه در بخش‌های اجتماعی، اقتصادی، سیاسی و فرهنگی به اذهان می‌رسد، جامعه توسعه‏یافته‌ای که توسعه را نه فقط در شهر و شهرنشینی بلکه در روستا و زندگی روستایی نیز می‌یابد. اگر تاکنون دولت‏ها، در قالب نوشته‌ها و بر روی کاغذ از توسعه روستایی داد سخن می‌گفتند، امروز همگان بر این اعتقادند که روستا نیز جزئی از جامعه محسوب می‌شود و باید برای توسعه آن چاره‌ای اندیشید. امکانات بیشتر شهرها و بی‌توجهی به روستاییان یکی از عوامل مهاجرت بی‌رویه روستاییان به شهرها شده که توسعه افسار گسیخته شهرها را به همراه داشته است. افسار گسیختگی شهرها، بیشتر افراد را به ‌جای شهروند واقعی که با فرهنگ شهری آشناست، فقط «شهرنشین» بار آورده که عدم آشنایی با فرهنگ شهرنشینی معضلاتی همچون راه‏بندان‌های طولانی بزرگراه‌ها، آلودگی محیط زیست و زاغه‌نشینی را به وجود آورده ‌است. از این رو اکثر دولت‏ها، همواره در فکر توسعه روستایی و کاهش مهاجرت به شهرها بوده‌اند. اما آیا توسعه روستایی بدون آگاهی از زمینه‌های فرهنگی، اجتماعی، اقتصادی و کالبدی جامعه روستایی میسر است؟ بی‌تردید توسعه روستایی باید با آگاهی از ابعاد مختلف روستا و مسایل آن اتفاق افتد، تا دارای عمق و وسعت بیشتری باشد. پس از روی کار آمدن دولت مدرن در کشور، دولت‏ها، در خصوص حضور بیشتر دولت در روستا تصمیمات مختلفی گرفتند. در پی آن تصمیمات بود که مدیریت روستاهای کشور نیز دچار تغییرات شد و روستاها با مباحث جدیدی همچون «خانه‏ی انصاف»، «سپاه دانش»، «سپاه بهداشت» و «سپاه ترویج» آشنا شدند. در پی بوجودآمدن این نهادها، عواملی از سوی دولت در نقش سپاهی دانش، سپاهی بهداشت و سایر موارد به روستاها گسیل شدند، هر چند این افراد، اقداماتی را برای روستا و روستایی انجام دادند که نمی‌توان آن اقدامات را نادیده گرفت ولی به علت نا آشنایی با فرهنگ مردم روستا، مشکلات زیادی را خواسته یا ناخواسته بوجود آوردند. به دنبال ناکامی‌های پی‌درپی دولت در خصوص پر رنگ‏تر شدن حضورش در روستا به قصد توسعه آن، قانونی تحت عنوان قانون «دهبانی» در سال 1355 در مجلس شورای ملی به تصویب رسید که براساس آن، دهبان توسط «انجمن روستا» انتخاب شده و با حکم فرماندار انجام وظیفه می‌کرد. این مدیر جدید روستا، بر اساس قانون یاد شده، وظایفش نیز بیش از «کدخدا» تعریف شده بود و در ابعاد اجتماعی، فرهنگی، حکومتی و سیاسی در روستا گسترش یافت. ولی قانون دهبانی با پیروزی انقلاب اسلامی در سال 1357 اجرا نشد و پس از انقلاب نیز تعدادی از نیروهای مخلص و انقلابی به قصد توسعه روستا، «جهاد سازندگی» را بوجود آوردند و بسیاری از جوانان، داوطلبانه به روستاها رفته و روستاییان را در انجام امورشان یاری رساندند. دکتر علی نوذرپور، معاون «امور دهیاری‌های سازمان شهرداری‌ها و دهیاری‌های کشور» در این ارتباط می‌گوید: «هم‌ اکنون 90 درصد روستاهای ما آب و برق دارند و درصد قابل توجهی نیز راه روستایی دارند ولی با تمام این‏ها، باز هم توسعه در روستاها اتفاق نیافتاده ‌است». نوذرپور، «عدم مشارکت مردم روستا» و «نادیده ‌انگاشتن آنان در امر آبادانی روستا» را از جمله عوامل مهم توسعه‌نیافتگی روستا و مهاجرت به شهرها عنوان می‌کند. به گفته‏ی وی، مدیریت روستا چه قبل و چه پس از پیروزی انقلاب، به دنبال ساماندهی است و دولت‌ها نیز یکی پس از دیگری طرح‌هایی برای ساماندهی آن ارایه می‌دهند ولی غافل از اینکه حلقه مشارکت مردمی روستا پس از سال‏ها تلاش برای نوسازی کشور، مفقود است. دکتر «فرامرز رفیع پور»، متخصص «جامعه شناسی روستایی» در کتاب خود تحت عنوان «جامعه روستایی و نیازهای آن»، به برخی اقدامات انجام شده توسط جهادگران دلسوز در روستا اشاره می‌کند که بدون نیازسنجی از مردم روستا، اجرا شد و هم‌اکنون بدون کارکرد مانده‌اند. دکتر رفیع پور، به حمام ساخته شده در یک روستا اشاره می‌کند که هم اکنون جز صدای زوزه باد از پنجره‌ها و درهای شکسته‏ی آن چیزی به گوش نمی‏رسد. این شواهد دال بر این است که مسوولان به هر حال می‌خواهند کاری برای روستا انجام دهند ولی نمی‌دانند چگونه!؟ به نظر می‌رسد پس از این اقدامات چندین ساله دولت‌ها، باز هم روستا از توسعه نیافتگی رنج می‌برد. در سال‪ 1375 قانون «تشکیلات، وظایف و انتخابات شوراهای اسلامی کشور و انتخاب شهرداران» جایگزین قوانین قبلی شد که در نتیجه «شوراهای اسلامی دهستان» حذف شد ولی شوراهای اسلامی به قوت خود باقی ماند. از آنجا که در قانون یاد شده، سازمان و تشکیلات دهیاری‌ها دیده نشده بود، لذا قانونی تحت عنوان قانون «تاسیس دهیاری‌های خودکفا در روستاهای کشور» در تاریخ 17/04/1377 از سوی مجلس شورای اسلامی به تصویب رسید. این بار مجلس شورای اسلامی به پیشنهاد وزارت کشور و دولت، قانون دهیاری‌های خودکفا را تصویب کرد و به وزارت کشور نیز اجازه داد تا به منظور اداره امور روستاها، سازمانی به نام «دهیاری» تاسیس کند و اساسنامه، تشکیلات و سازمان دهیاری‏ها، آیین نامه مالی و استخدامی آن را به تصویب هیات دولت برساند. وظایف «دهیار» به مراتب گسترده‌تر از «دهبان» در قانون دهبانی مصوب سال 1355و «کدخدای» سابق است. در واقع دهیار، رئیس دولت کوچک یک روستا محسوب می شود. تاسیس این نهاد نشانه‌ای از حرکت به سوی اجرای نظام نوین مدیریت در روستاها است که می‌تواند تحول شگرفی در فرآیند عمران و توسعه روستایی ایجاد نماید. در ماده واحده این قانون آمده است که: «به وزارت کشور، اجازه ‌داده ‌می‏شود به منظور اداره امور روستاها، سازمانی به نام دهیاری با توجه به موقعیت محل با درخواست اهالی و به صورت خودکفا و با شخصیت حقوقی در روستاها تاسیس نماید که از نهادهای عمومی غیردولتی محسوب می‌شود». «تاسیس این دهیاری‌ها، به هیچ وجه مانع اقدامات و کمک‌های نقدی دولت در جهت رسیدگی به عمران و آبادی روستاها نخواهدشد». اساسنامه تشکیلات و سازمان دهیاری‌ها نیز در اسفند 1380 به تصویب هیات دولت رسید که بر اساس ماده‪ 10 این اساسنامه، کمک به شورا در خصوص بررسی و شناخت کمبودها، نیازها و نارسایی اجتماعی و اقتصادی و ... ، تهیه طرح‌ها و پیشنهادهای اصلاحی و ارایه آن به مسوولان ذیربط از جمله اهم وظایف آنان است. «مشارکت و همکاری با شورا برای پیگیری اجرای طرح‌های عمرانی»، «همکاری موثر با مسوولان ذیربط در جهت حفظ و نگهداری منابع طبیعی واقع در محدوده قانونی و حریم روستا»، «تشویق روستاییان به توسعه صنایع دستی و اهتمام به ترویج، توسعه و بازاریابی محصولات کشاورزی و دامی روستا» از دیگر وظایف دهیاری بر اساس ماده 10 قانون اساسنامه تشکیلات و سازمان دهیاری‌ها است. دهیاری‌ها بر اساس این ماده، «تعرفه عوارض» را با همکاری شورای روستا تهیه کرده و آن را به شورای اسلامی بخش، به منظور تصویب و طی سایر مراحل قانونی، ارایه می‌کنند. «وصول عوارض مصوب مراجع قانونی و مصرف آن در موارد معین»، «برآورد، تنظیم و ارایه بودجه سالانه دهیاری‌ها و متمم و اصلاح آن به شورا جهت تصویب»، «فراهم نمودن زمینه ایجاد خیابان‌ها، کوچه‌ها، میدان‌ها، پارک‌ها، فضاهای سبز و ورزشی، مراکز تفریحی عمومی و مجاری آب و توسعه معابر» از دیگر وظایف دهیاری است. معاون امور دهیاری‌های سازمان شهرداری‌ها و دهیاری‌های کشور به یک وظیفه دیگر دهیاری‌ها اشاره می‌کند و آن «بهبود وضع زیست محیطی روستا» است. به گفته‏ی وی در راستای روی کارآمدن دهیاران، طرح «روستای پاک» به صورت پایلوت، بر اساس یک یادداشت تفاهم سه جانبه بین «سازمان شهرداری‌ها و دهیاری‌های کشور»، «وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی» و همچنین «دفتر مناطق محروم ریاست جمهوری» در حال اجرا است. به گفته دکتر نوذرپور، از هر استان یک یا دو روستای دارای مشکل زیست محیطی انتخاب شده و این طرح در آن روستاها اجرا می‌شود. وی به بحث جمع‌آوری زباله‌ها در روستا نیز اشاره می‌کند که تاکنون متولی نداشت؛ به گفته‏ی وی، همزمان با تاسیس دهیاری‌ها، قانون «پسماندها» هم به تصویب می‏رسد که براساس آن، وظیفه جمع‌آوری و دفع زباله‌ها در روستاها به عهده دهیاری‌ها گذاشته می‌شود. وی می‌افزاید: «در سال گذشته حدود 6/3 میلیارد تومان برای دفع بهداشتی زباله‌های روستایی هزینه شده ‌است و امسال نیز این برنامه در سطح روستاها ادامه خواهد یافت». نوذرپور می‌گوید: «در راستای آشنایی هر چه بیشتر دهیاران با مباحث زیست محیطی به جز اقداماتی چون جزوات و کتاب‌های آموزشی،‪ 25 دهیار نمونه نیز به کشور آلمان اعزام شدند تا از تجربیات آن کشور در خصوص نحوه اداره روستاها استفاده کنند». معاون امور دهیاری‌های سازمان شهرداری‌ها و دهیاری‌های کشور به طرح‏های هادی روستایی که پیشتر بنیاد مسکن متولی آن بوده است اشاره می‌کند و می‌گوید: «بنیاد مسکن تا پیش از تاسیس دهیاری‏ها، خود، طرح‌های هادی را اجرا می‌کرد ولی حیطه عمل آن بسیار محدود بود». دکتر نوذرپور اضافه می‌کند: «تا سال 81، پنج هزار و‪ 500 روستا، طرح هادی داشتند و از سال 1382 که استانداری‌ها موظف به تهیه طرح‌های هادی شدند، معادل آن تعداد طرح‌های هادی از سال 68 تا 81 ، طرح هادی روستایی تهیه شد». به گفته نوذرپور، دهیار، مهمترین کسی است که می‌تواند در روستای خودش، طرح‌های هادی را به خوبی پیش ببرد چرا که دهیار است که به هنگام نظارت بر ساخت و سازها، کمترین میزان اعتراض‌ها را می‌شنود. وی می‌گوید: «آنچه که روستای امروز را با روستای دیروز متفاوت می‌کند، همکاری همه جانبه مردم با یک مجری از جنس خودشان است». «گردشگری روستایی» از دیگر بحث‌های قابل طرح از زمان تاسیس دهیاری‏ها است. به‌گفته معاون امور دهیاری‌های سازمان شهرداری‌ها و دهیاری‌های کشور، اکثر مردم کشورمان از روستاهای ابیانه و کندوان به عنوان روستاهای دیدنی و جذاب برای گردشگری یاد می‌کنند در حالی که حداقل بیش از یک هزار روستا در کشور موجود است که دارای بنا یا بافت قابل ارزش تاریخی است. «قراردادی از سوی سازمان شهرداری‌ها و دهیاری‌های کشور، با دانشگاه تهران به امضا رسیده است تا نحوه شناسایی بافت‌های تاریخی و ظرفیت‌های گردشگری اعم از تاریخی و طبیعی روستاها بررسی شود.» «در سال گذشته، از سوی سازمان، ‪85 طرح گردشگری روستایی پشتیبانی شده و در همین راستا ‪21 میلیارد و‪ 200 میلیون ریال به دهیاران روستاها برای اجرای طرح‏هایشان کمک شده که امسال نیز این میزان به طرح‌های گردشگری کمک می شود». وی اظهار امیدواری می‌کند که سازمان میراث فرهنگی و گردشگری نیز در خصوص گردشگری روستایی حضوری گسترده‌تر و جدی‏تر داشته باشد. به گفته‏ی وی، با گردشگری روستایی، هم مردم شهر با فرهنگ اصیل ایرانی که در روستاها یافت می‌شود آشنا می‌شوند و هم روستاییان ممر درآمد جدیدی برای بهبود سطح زندگی خود خواهند داشت و با کارآفرینی برای جوانان روستا، مهاجرت به شهرها کمتر اتفاق خواهد افتاد. نوذرپور می‌گوید: «از سال‪ 82، دهیاران روستاهای کشور توسط شوراهای روستا انتخاب شده و به فعالیت مشغولند و تاکنون بیش از ‪15هزار دهیاری در سراسر کشور مجوز فعالیت دریافت کرده‌اند که از این تعداد، بیش از‪ 13هزار دهیاری به فعالیت مشغولند.» به گفته‏ی وی، تمام روستاهای دارای شورا و جمعیت بیش از ‪20 خانوار، تا پایان برنامه چهارم، دهیاری خواهند داشت. وی تاکید می‌کند که یک انقلاب روستایی اتفاق می‌افتد چون روستایی فکر می کند که دولت این بار واقعا او را به صورت یک «شهروند» پذیرفته است.     http://www.ghahan.ir .............................................................................................................................   و وبلاگهای روستای انجیله شهرستان قم - استان قم http://www.anjileh.ir/     www.anjilehia.ir/   انجیله روستای توریستی و زیبای انجیله با قدمتی چند هزار ساله از محرومترین روستاهای دهستان قاهان است که همچنان مورد کم لطفی و بی توجهی مسئولان واقع شده و فاقد حداقل امکانات رفاهی می باشد. این مطلب را حسین نبی پور، دهیار روستای انجیله بخش خلجستان در گفتگوئی با خبرنگار، عنوان کرد و گفت: روستای قدیمی انجیله با ۱۵۰ خانوار و جمعیتی بالغ بر ۵۰۰ نفر در فاصله ۱۴ کیلومتری دهستان قاهان و ۷۰ کیلومتری مرکز بخش خلجستان واقع شده و ۱۰۰ کیلومتر با مرکز استان فاصله دارد. این روستا روستایی کوهستانی و توریست پذیر است که علیرغم داشتن ۱۵۰ خانوار هنوز فاقد گاز بوده و معضلات فراوانی همچون جاده های نامطلوب، فقدان مدرسه راهنمائی و غیره است. وی افزود: در مدت سه سال است افتخار خدمت رسانی به مردم شریف این روستا را دارم اما با گذشت سه دهه از انقلاب اسلامی و ۸ سال دفاع مقدس که جوانان این مرز و بوم با رشادتها و ایثار خون پاک خود از آن حراست نموده اند انجیله هنوز حق خود را از نظام اسلامی دریافت نکرده است. این روستا تعداد ۲۷ شهید، تعداد ۷ مفقودالاثر، تعداد ۱۱ آزاده، تعداد ۱۱ جانباز تقدیم نظام نموده اما از محرومترین روستاهای بخش خلجستان است. این روستا دارای یک گلزار شهدا است که همواره فعالیتهای فرهنگی و مذهبی در آن صورت می گیرد امّا با تمام حسنات از ابتدائی ترین امکانات رفاهی محروم بوده و از روستاهای محروم استان شناخته می شود. امیدواریم مسئولان استان و بخش با شنیدن مظلومیت مان جهت محرومیت زدایی از این روستای قدیمی اقدامات لازم را به عمل آورند. نبی پورگفت: از جمله معضلات عمده و در واقع مهمترین معضل این روستا عدم برخورداری از جاده ای مطلوب است. این روستا دارای چند کیلومتر جاده پرپیچ و خم که چند محله از این جاده استفاده می کنند با توجه به کوهستانی بودن روستا و وجود سراشیبی، چون با کمترین بارندگی شسته می شود البته مدتی قبل با استفاده از خودیاری اهالی توانستیم این جاده را تعریض و شن ریزی کنیم. حسین نبی پور دهیار این روستا در بیان معرفی این منطقه اظهار داشت: این روستا دارای فضائی زیبا و کوهستانی با مردمانی شاداب، صمیمی و پرتلاش می باشد. وی اشاره کرد: کار اصلی مردم روستا کشاورزی است و عمده محصولات آنها بادام، گردو و غیره تشکیل می دهد که برخی افراد در کنار این به دامداری می پردازند البته محصول گندن و جو امروزه آنقدر تولید نمی شود و دامداری هم تقریبا دارد از بین می رود زیرا توان مالی مردم ضعیف است و وضعیت معیشتی نامطلوبی دارند و مسئولان نیز حمایت چندانی به عمل نمی آورند. نبی پور تصریح نمود: اهالی روستا دارای زمین کشاورزی هستند اما به سبب عدم بهسازی این زمینها قادر به کشت در آن نمی باشند البته یکی دیگرب از مشکلات این کشاورزان کمبود آب کشاورزی برای آبیاری است. روستا به دلیل فقدان لوله گذاری و ساماندهی مربوطه کشاورزان از کمبود آب رنج می برد و با عدم همکاری این ارگان روبرو گشتیم. وی افزود: این روستا به علت کمبود آب شرب و کشاورزی توامان رنج می برد اگر سازمان آب و فاضلاب روستائی از این روستا حمایت و همکاری لازم را صورت دهد اهالی این نعمت به نحوه مطلوب بهره مند می شوند. وی تصریح کرد: برخی از مشکلات این روستا نبود مرکز بهداشت، کمبود اعتبارات جهت ایجاد اشتغال که سبب مهاجرت بسیاری از اهالی منطقه گردیده است و همچنین مشکل لوله کشی و تامین آب آشامیدنی سالم می باشد که حتی با نصب تانکر نیز پاسخگوی نیاز روستائیان نگردیده است. وی همچنین افزود: همچنین فقدان نانوائی در محل و تاخیر در زمان تحویل آرد خانگی و مشکل تهیه و حمل و نقل آرد خانگی که خصوصا در فصل زمستان نیازمند صرف هزینه فراوان است نیز از دیگر مشکلات و معضلات موجود در منطقه می باشد. فقدان خانه بهداشت و مشکل تهیه کپسول گاز از دهستان را از دیگر مشکلات روستایش برشمرد و همچنین افزود: توان مالی برخی از اهالی این روستا تا حدی ضعیف است که حتی قادر به پرداخت فطریه خود نمی باشند و ۹۰ درصد اهالی روستا تحت پوشش کمیته امداد قرار دارند و مهمترین خواسته ما از مسئولین رفع این مشکل خصوصا رفع مشکلات مربوط به خانه بهداشت است که اهالی وادار به استفاده از مرکز بهداشت روستاهای همجوار می نمایند که این شرایط سختی هایی را جهت عبور و مرور برای اهالی ایجاد نموده است. عبدالرضا چراغعلیخانی دیگر از اعضای محترم شورای اسلامی روستای انجیله با شرکت در ادامه این گفتگو به وجود مسائل دیگر در این روستا اشاره کرد و گفت: از نظر برق گاه گاهی با قطعی و ضعیف مکرر برق مواجه بوده و همچنین روشنائی معابر منطقه نیز نیاز به بازسازی و مرمت دارد که در این زمینه اداره مزکور دهستان قاهان هیچ گونه همکاری با اهالی ندارد. وی افزود: در کنار این مسائل مشکلاتی نیز در رابطه با شرایط عبور و مرور جاده ای برای اهالی وجود دارد که باطرح سهمیه بندی بنزین این معضلات دو چندان گردیده است. وی تصریح کرد: فاقد هرگونه امکانات ورزشی هستیم و جوانان روستا امکاناتی برای پرداختن به امر ورزش ندارند امّا در سطح این روستا استعدادهای ورزشی خوبی داریم که نیاز به حمایت و شکوفایی دارند. امر ورزش مهمترین عامل در جلوگیری از گزند آسیبهای اجتماعی به قشر جوان است و دولت باید به ورزش روستایی توجه ویژه ای داشته باشد، شعار مسئولان ما این است که اعتیاد نه، ورزش آری اما متأسفانه به شعار خود نیز پایبند نبوده و به آن عمل نمی کنند از دیگر مشکلات این روستا عدم برخورداری از نعمت گاز است که امیدواریم شرکت گاز پروژه گاز رسانی روستا را هر چه سریعتر آغاز نماید. وی در خصوص روستای انجیله افزود: روستای انجیله روستایی قدیمی دارای منطقه تجاری و پر آوازه در گذشته بوده و از مراکز بزرگ دهستان محسوب می شود. این روستای کهن دارای قدمتی چند هزار ساله است که هم اکنون مورد بی توجهی قرار گرفته است و به فراموشی سپرده شده است همچنین انجیله دارای طبیعتی زیبا و آب و هوای کوهستانی و فرح بخش دارد و مسافران زیادی را جذب می کند که می توان با اجرای طرحهای گردشگری این روستای پر سابقه را از انزوار خارج ساخت. وی در ادامه اظهار داشت: شرکت نفت همکاری خوبی با مناطق روستائی داشته که جای تقدیر و تشکر دارد. وی ادامه داد: از دیگر کمبودهای ما نبود معلم در روستا با وجود اینکه ۵ پایه در مدرسه درس می خاونند به یک معلم اکتفا کرده اند که بسیاری از افراد به همین دلیل مجبور به مهاجرت به شهرها گردیده اند. مشکل ساخت و ساز از دیگر مسائل ماست که با توجه به صرف هزینه بالا در این خصوص برای افراد به صرفه نیست ولی کلا بافت مسکونی این روستا سنتی است و نیاز به بهسازی دارد. نبی پور نیز در ادامه سخنان قبلی اش افزود: از استاندار محترم انتظار می رود تا بیایند و از نزدیک با مشکلات روستا آشنا شوند ما در این بخش آمادگی استقبال از تمامی مسئولین را داریم. این منطقه روستایی دارای محدودیتهای فراوانی بوده که رهایی از آنها حق مسلم اهالی آن می باشد. نبی پور با ابراز تشکر و قدردانی از همه مسئولین استان و بخش سخنان خود را با این خواسته که مسئولین روستاهای محروم را فراموش نکنند به پایان رساند. منبع:http://shsabznews.blogfa.com/post-28.aspx   شهید احمد اسدی (بلال) شهید مسعود یونسی(حسن) شهیدمصطفی سعیدی (مختار) شهیدخلیل اقاصادقی(غلام) شهیدحسن اقاصادقی(ذبیحالله) شهیدغلامحسین خالق(اکبر) شهیدابوالفضل یونسی (محمد) شهیداصغر اقاصادقی (اسدالله) شهیدمحمد اسدی (ابراهیم) شهید عباس اقاکوچکی(نقی) شهیدعلی اکبر سعیدی (حسین) شهیدعلی اکبر غلامی(محمدعلی) شهید علیرضا صادقی (اصغر) شهید عباس خالقی (اکبر) شهیدحمید ایزد طلب(علی خان) شهید ابراهیم محمدبیگی (تقی) شهیدقاسم اقاصادقی (محمد) شهید مجید رحیمی(علی) شهیدسید مرتضی سید محمدی (علی)       http://anjileh.blogfa.com/     http://www.anjileh-aks.blogfa.com/   ..............................................................................   سایتها و وبلاگهای روستای نویس شهرستان قم - استان قم   http://neviss.blogfa.com/ این وبلاگ معرفی کننده سوابق فعالیتهای فرهنگی و اجتماعی و اقتصادی روستای شهید پرور نویس واقع در بخش خلجستان دستجرد استان قم می باشد. از کلیه علاقمندان که مطالب مفیدی در رابطه با نویس دارند خواهشمند است به پست الکترونیک masoumbeigi@gmail.com ارسال فرمایند تا در وبلاگ استفاده شود. چارتاقی نویس گزارش مقدماتی رضا مرادی غیاث آبادی چارتاقی نویس در دامنه ارتفاعات غربی روستای نویس در 17 کیلومتری شمال شرق تفرش (به خط مستقیم)، 180 کیلومتری جنوب غرب تهران، در بخش خلجستانِ استان قم جای دارد. با اینکه این روستا از نظر تقسیمات کشوری تابع استان قم می‌باشد، اما از نظر فاصله و ویژگی‌های اقلیمی و نیز در تداول مردم منسوب به تفرش و استان مرکزی است. این بنا که عموم مردم محلی آنرا به طور سنتی با نام «چارتاق/ چارتاقی» می‌شناسند، با همین نام و با شماره 344 در فهرست آثار ملی ثبت شده است دشت برزو و چارتاقی نویس، چشم‌انداز شمالی همه عکس‌ها از غیاث آبادی برای رسیدن به این چارتاقی می‌باید در کیلومتر 25 جاده ساوه به سلفچگان و پیش از سه‌راهی تفرش، به سوی غرب و راهی که به قاهان می‌رود، پیچید. پس از طی 22 کیلومتر در این راه کوهستانیِ بسیار بکر و زیبا، و عبور از قاهان و چند روستای دیگر، به روستای کوهستانی و پلکانی‌مانند نویس خواهیم رسید. نزدیک به یک کیلومتر پس از نویس و در ادامه همین جاده، راه مالرویی در سمت راست جدا می‌شود که با گذر از دره‌ای عمیق و رودخانه‌ای نسبتاً بزرگ که آکنده از درختان گردوی کهنسال است، به نزدیکی چارتاقی می‌رسد. این راه نیز حدود یک کیلومتر طول دارد و علاوه بر شیب تند، بسیار سنگلاخ است و خودروهای سواری به ویژه هنگام بارندگی یا یخبندان امکان عبور از آنرا ندارند.   چارتاقی نویس یکی دیگر از نمونه‌های چارتاقی‌های منفرد در ایران با شکل متقارن چهار وجهی و با قاعده مربع است. بنا از چهار پایه با چهار تاق تشکیل شده که گنبدی به واسطه چهار فیلپوش بر روی آنها ساخته شده است. مصالح بنا منحصراً عبارت است از قلوه سنگ و لاشه‌ سنگ‌های بدون تراش با ملات گچ. چهار سوی بنا، چشم‌اندازی باز و بدون هیچگونه در یا پنجره و مانعی است. گنبد بنا و بخش های وسیعی از پایه‌ها و تاق‌ها به مرور زمان تخریب شده‌اند که در چند سال اخیر با دقتی کم بازسازی شده‌اند. در این بازسازی، پایه‌ها و محوطه بنا مستحکم گردیده‌اند و آبراهه کوچکی همراه با دیواری کوتاه برای حفاظت از بنا در فاصله چارتاقی با کوه ساخته شده است. اما از ساخت مجدد گنبد فروریخته و فیلپوش‌ها خودداری شده و چپیره زیر گنبد نه تنها بازسازی نشده که تا اندازه‌ای ناپدید نیز شده است. در مجموع، بازسازی چارتاقی بیشتر یک عملیات بنّایی بوده است تا مرمت یک اثر باستانی با ویژگی‌ها و پیش‌نیازهای لازم خود. چارتاقی در دامنه دره و در کوهدشتی واقع است که «دشت برزو» نامیده می‌شود. محوطه پیرامون بنا را زمین‌های زراعی و املاک شخصی در برگرفته که نشانه و شواهدی از وجود آثار و سازه‌های باستانیِ دیگر در اطراف آن دیده نمی‌شود. این زمین‌های کشاورزی که با ایجاد دیوارک‌های کوتاه و تسطیح زمین به وجود آمده‌اند، با آب قناتی مرتفع واقع در کوهستان‌های غربی آبیاری می‌شوند. با اینکه هیچ مراقبی در محل وجود ندارد، اما محوطه بنا در مقایسه با بسیاری از آثار باستانی، تمیز و پاکیزه است و نشانه‌ای از یادگارنوشت‌ها و زباله‌ها به دیده نمی‌آید. دلیل پاکیزگی در این است که پای گردشگران شهرنشین به آنجا باز نشده است.   چارتاقی نویس، چشم‌انداز غربی مختصات چارتاقی عبارت است از 34 درجه و 44.1 دقیقه شمالی، 50 درجه و 11.48 دقیقه شرقی (دقت اندازه‌گیری 0.01± دقیقه). ارتفاع بنا از سطح دریا 1840 متر و از کف رودخانه مجاور 55 متر است (دقت اندازه‌گیری ارتفاع‌ها 5± متر). محور بنا با چهار جهت اصلی به اندازه 18 درجه میل غربی دارد و ضلعی از بنا که رو به کوه است، با شمال جغرافیایی 18 درجه غربی فاصله دارد (دقت اندازه‌گیری 1± درجه). ناهمواری‌های افق شرقی در کمان‌ نقطه‌ طلوع انقلاب تابستانی تا نقطه طلوع انقلاب زمستانی عبارت است از کوه‌هایی با ارتفاع 2 تا 5 درجه (دقت اندازه‌گیری 30٪±) از دید ناظر. مساحت چارتاقی نویس 80.1 متر مربع و طول هر ضلع آن 8.95 متر است (دقت اندازه‌گیری طول‌ها 5± سانتیمتر). طول بیرونی هر یک از پایه‌ها 2.50 متر و فاصله میان پایه‌ها 3.95 متر است. نسبت طول هر یک از پایه‌ها به طول ضلع بنا در این چارتاقی 1:3.58 است. ویژگی‌های کالبدی و خصوصیات معماری و سازه بنا نشان می‌دهد که هم عصر با دیگر چارتاقی‌های منفرد ایران است و قدمتی در حدود 2000 سال دارد. بنا را می‌توان به اواخر دوره پارتی (اشکانی) و به احتمال کمتر به اوایل دوره ساسانی منسوب کرد. عکس از خانم نرگس فراهانی اندازه‌گیری‌های نگارنده نشان می‌دهد که در چارتاقی نویس نیز همچون دیگر چارتاقی‌های منفرد ایران و از جمله چارتاقی مشهور نیاسر، ملاحظات تقویمی و تناسب با نقاط طلوع خورشید به هنگام اعتدالین و نیز انقلاب‌های تابستانی و زمستانی بکار بسته شده است. محور و ساختار بنا و نسبت اندازه طول پایه‌ها به فاصله میان آنها و زاویه‌های منتج شده از آن با توجه به ارتفاع افق محلی به گونه‌ای است که در هنگام‌‌هایی از سال، پرتوهای خورشید در راستاهای سنجیده شده‌‌ای از بنا می‌تابند و از روزنه‌های میان پایه‌ها دیده می‌شوند. چنانکه در نقشه دیده می‌شود، نقطه طلوع انقلاب تابستانی در امتداد یکی از محورهای بنا است و نقاط طلوع خورشید در اعتدالین و انقلاب زمستانی، هر یک دارای دو خط‌دید مستقل و موازی هستند که تقارن بسیار زیبایی ایجاد کرده‌اند.         اندازه‌های بنا و وضعیت طلوع خورشید اندازه‌گیری و ترسیم: غیاث آبادی، آبان 1387 در اعتدال بهاری و پاییزی یعنی در نوروز و مهرگان باستانی (آغاز ماه مهر) پرتوهای خورشید بامدادی در دو روزنه تشکیل شده میان گوشه‌های cm و iw دیده می‌شوند. در حالیکه در انقلاب زمستانی نیز پرتوهای خورشید بامدادی در دو روزنه تشکیل شده میان گوشه‌های ge و sq دیده می‌شوند. چنانکه در نقشه دیده می‌شود، هر یک از خط‌دیدهای اعتدالین با خط‌دیدهای انقلاب زمستانی، فاصله یکسان و برابری با قطر بنا دارند و تقارن چشمگیری را به وجود آورده‌اند که نشانه توانایی و تخصص پیشینیان در محاسبه و اجرای سازه‌های تقویمی شگفت‌انگیز و بی‌همتا در جهان بوده است. این گزارش به مرور تکمیل‌تر خواهد شد. اندازه‌های بنا و وضعیت طلوع خورشید اندازه‌گیری و ترسیم: غیاث آبادی، آبان 1387    امام زاده بی بی شریفه خاتون(س) خواهر امام رضا (ع) در نویس   معرفی روستای شهید پرور نویس روستای نویس از روستاهای قدیمی و نسبتا کهن شهرستان قم بوده و عوامل متعددی چون منابع آب و خاک های مرغوب و حاصلخیز و اقلیم مناسب و امنیت در پیدایش و شکل گیری آن تاثیری بسزائی داشته است. مذهب مردم شیعه ی اثنا عشری است واز نظر فرهنگ مذهبی مشابه مردم قم میباشند و از بزرگان مذهبی معروف نویس می توان به مرحوم آیه ا... نویسی، مرحوم آیه ا... شیخ حسین رجبی نویسی اشاره نمود. نویسی ها گویش فارسی دارند. روستای نویس در50 درجه 13 دقیقه شرقی و عرض جغرافیائی 34درجه 43 دقیقه شمالی در استان قم واقع شده است . که با مرکز استان88 کیلو متر با دهستان قاهان 7کیلو متر و با مرکز بخش60 کیلو متر با شهرستان ساوه قریب به 60 کیلومتر فاصله دارد. از روستاهای همجوار قاهان در شرق در فاصله 7 کیلومتری و کاسوا در غرب با فاصله2 کیلومتری و ونان در جنوب با فاصله 7 و مهرزمین در شمال با فاصله ی حدود 8 کیلومتری آن قراردارند. مساحت کل روستا 181701 مترمربع میباشد. راه ارتباطی نویس به فاصله 90 کیلومتر از قم و 48 کیلومتر از ساوه تا نویس راه آسفالته است. برای مسافرت به نویس می توان بعد از25 کیلومتری ساوه به سمت جنوب و سه راه سلفچگان و گذشتن از تقاطع آوه، بعد از پل روی رودخانه کنار کارخانه پوست چرم افق، به سمت غرب تغییر مسیر داده و با طی مسافت 23 کیلومتر و عبور از روستاهای آغلک، بنابر، قاهان به نویس رسید. این جاده آسفالته تا روستای کاسوا و انجیله ادامه مسیر می دهد و بعد از انجیله با یک جاده خاکی به روستای سرآبادان می رسد. بین نویس و ونان هم یک جاده خاکی وجود دارد که در ادامه آن به روستای کوهندان و سایر روستاهای منطقه می توان مسافرت نمود. ارتفاع از سطح دریا 1700 متر و دارای آب و هوای کوهستانی با زمستانی سرد و تابستانی خنک ودارای مزارع کشاورزی و باغدهای زیادی بویژه باغ های گردو میباشد. مردم از راه کشاورزی و دامداری وبازرگانی و کارگری امرار معاش میکنند. در جنوب غرب روستا معدن سنگ مرمر وجود دارد که فعلا غیر فعال میباشد . رود خانه هائی که به این روستا منتهی میشوند 1- رودخانه دران 2- دوریه 3- خامه تعدادقنوات 15 رشته است که طول رشته قناتها هرکدام بین 200 تا 500 متر متفاوت است. روستا دارای آب لوله کشی بهداشتی میباشد . و از قناتی که در 3 کیلومتری روستا قرار دارد بوسیله لوله به منبعی با گنجایش 272 هزارلیتر هدایت و توزیع میشود. و آب کشاورزی غالبا از قنات ها و رود خانه ها تامین میگردد. جمعیت ساکن و مقیم روستا در سال 1345 حدود 700 نفر بوده و از دهه 55 تا 65 با کاهش جمعیت مواجه بوده است و بر اساس آمارگیری سال 1385 تعداد خانوار 140 و تعداد نفرات 384 نفر که 182 نفر زن و 202 نفر مرد میباشند . اخیرا نرخ رشد جمعیت روبه افزایش میباشد. طوایف نویس شامل خاندان معصوم بیگی، فاطمی، مرادحاصلی، عبدی، ملک محمدی، قاسمی ، نظری، محمد یوسفی، مداح، اکبری، میرزاخلیلی ، خالوئی، رمضان علی، رجبی، باقری، سجادی ، نویسی، حسنی، اسماعیلی، شریفی، سمنانی، کریمی، محمد تقی، صفری، ملا محمدعلی، متولی، ناظمیان، غلام حسینی، میرزا احمدی، میرزا حسینی، محمدی، جعفری، حاج حسینی ، غیبی ، ابوالحسنی، رضائی، امینی، نادری منش و.... میباشند . این روستا 50 شهید و دهها جانباز و آزاده تقدیم به انقلاب اسلامی نموده است. اعضای شورای اسلامی روستا ابوالفضل مداح ، ابوالفضل حسنی و علی قاسمی میباشند. دهیار حسین معصوم بیگی با شماره 02525330095 می باشد. خانه بهداشت با مسئولیت آقای حسین محمدی و سرکار خانم معصومه قاسمی اداره می شود و شرح وظایف آن ها در وبلاگ جداگانه قابل دسترس است.. دکل مخابراتی و رادیو تلویزیون جهت پوشش ارتباطی منطقه در موقعیت مناسب نصب گردیده است. در مبداء ورودی روستای نویس میدان معروف به قتلگاه که محل دفن تعدادی از شهدای نویس است اخیرا مقبره الشهدای زیبائی احداث گردیده است که عکس آن را در وبلاگ نویس می توانید مشاهده نمائید. آبند بزرگی در دشت دران به نام سد سیدالشهداء احداث شده که معمولا تا اواخر خرداد ماه پر از آب بوده و چشمه های پایین دست خود را سیراب می نماید. مسئول دفتر مخابراتی و پست بانک روستا آقای روح الله معصوم بیگی با شماره تلفن 02525330000 در خدمت مردم میباشد. نویس دارای 4 مسجد بنامهای : 1- مسجد صاحب الزمان در محله پائین 2- مسجد سید الشهدا ء در محله بالا 3- مسجد حضرت ابوالفضل درمحله پشت ده کنار خیابان اصلی نویس به کاسوا 4- مسجد فاطمه الزهرا و همچنین دارای یک حسینیه سیدالشهدا که اغلب مراسمات در آن برگزار میشود، می باشد.        www.neviss1.blogfa.com         خلجستان یکی از بخشهای گسترده شهرستان آشتیان و در خاور آن واقع است . از شمال به ساوه و تفرش و از جنوب به محلات و اراک و از باختر به آشتیان و از خاور به قم محدود می شود . در بخش کوهستانی خلجستان روستای نویس واقع شده است که 110 کیلومتر از شهر قم و قریب 60 کبلومتر از شهرستان ساوه و نزدیک 24 کیلومتر از راه مال رو با شهرستان تفرش فاصله دارد . این روستا بر سر راه پیوند 3 رودخانه واقع شده است ، کوههای سنجدک ، به توس یا به قول هم ولایتیها وتوس و ویدر در چشم انداز آن قرار دارد . دارای آب و هوای کوهستانی است و پائیز و بهار آن بسیار زیباست ، ساختمانها بیشتر به خاطر شیب زمین پلکانی و سقفها بیشتر چوبی است و مصالح ساختمانها بیشتر سنگ و خشت و گل است که اخیرا در ساختمانهای جدید از تیرآهن و آجر و سیمان استفاده می شود و کوچه های آن باریک و شیب دار و صعب العبور می باشد . این روستا مردمی مذهبی دارد . در این روستا قریب به 800 نفر صاجب زندگی هستند ولی بیشتر آنان به صورت فصلی در روستا حضور دارند . این روستا دارای آب شیرین و خنک و همچنین دو مورد آب شور در دو جای متفاوت است و از مزارع وابسته به آن گزیه ، خراب ، مزرعه سینجدار را می توان نام برد . نویس دارای درختهای بسیار کهن گردو که ارتفاع آنها به 9 متر و قطر آنها بالغ بر 5 متر می رسد بوده و هم اکنون نیز یک درخت که نمونه ایی از اقتدار و عظمت باغهای پر درخت نویس می باشد در دشت کهه واقع است که دارای 14 شاخه می باشد . بیشتر محصولات نویس گردو ، توت ، بادام ، زردآلو ، انگور ، گیلاس ، آلبالو ، فندق و غیره می باشد و همچنین گندم ، جو ، لوبیا ، سیب زمینی ، شبدر و غیره در آن کشت می شود . مردم نویس علاوه بر شغل کشاورزی ، دامداری ، داد و ستد به صنعت قالیبافی نیز اشتغال دارند . از اماکن دیدنی و تاریخی نویس یکی امامزاده شریف خاتون دختر موسی فرزند جعفر واقه در محله رودبار است که اخیرا این بنا از با حمایت اوقاف مورد باسازی و ترمیم قرار گرفته است و همچنین حمام قدیمی روستا که تاریخ ساختمان به اوایل دوره قاجار و اواخر دوره صفویه نزدیک است که اخیرا این بنا تخریب شده است (افسوس) ، یکی دیگر از مکانهای دیدنی روستای نویس دشت برزه است (آتشکده) با یک معماری عظیم و پر صلابت که چهره آن از سیلی و خشونت زمان آبله گون گشته است و قسمتهایی از آن شکسته ولی همچنان استوار پنجه در زمین فرو برده و گویای عظمت و آبادانی گذشته خویش است . تعزیه و تعزیه خوانی در نویس از یک جاذبه فوق العاده برخورداز است و علاقمندان به آن بسیار می باشند مخصوصا در جوانان که در روزهای اول تا دهم محرم ، نویس بیشترین جمعیت را به خود می بیند و در همین راستا آبادانی و کارهای خیر نیز انجام می پذیرد . حسینه نویس که واقع در مرکز این روستا می باشد دارای زیربنایی با مترازحدودا 1200 متر است که در دو طبقه مجزا هر ساله پذیرای عزاداران حسینی در ایام محرم است که تمامی این روزها زاکرین امام حسین بدون چشم داشت به پول و با خلوص نیت با هنر تعزیه میزبان عزاداران هستند . ناگفته نماند که از این دیار تعزیه خوان و تعزیه گردانهای قدری نیز وجود دارند که به جامعه هنر معرفی شده اند . امیدوارم توانسته باشم تا حدودی شما عزیزان را با روستای زیبای نویس آشنا کرده باشم . این یک ورق از کتاب خوش رنگ نویس است یک نکته ز صدها گهر ناب و نفیس استاین وبلاگ معرفی کننده سوابق فعالیتهای فرهنگی ، اجتماعی و هنری روستای شهید پرور نویس واقع در بخش خلجستان استان قم می باشد. از کلیه علاقمندان که مطالب مفیدی در رابطه با نویس دارند خواهشمند است به پست الکترونیک fez_50f@yahoo.com (فاطمی) ارسال فرمایند تا در وبلاگ استفاده شود. سابقه تعزیه داری و مصیبت بر سیدالشهدا ، در روستای نویس بیش از صد سال سابقه دارد و با توجه به موقوفات که به همین منظور از طرف بزرگان و مردم خیر اختصاص می یافت دوام و شکوه آن سال به سال فزونی می گرفت ، تاریخچه ساختمان حسینیه نویس در دوران حکومت قاجار بوده و به احتمال پس از خلع محمد علیشاه و از رونق افتادن تکیه دولت که مصادف با گسترش تکایا و حسینیه ها در بلاد و شهرها بوده است اتفاق افتاده ، استقبال مردم از روضه و شبیه خوانی که در دو نوبت صبح و عصر که شبها روضه و موعظه و هنگام عصر شبیه خوانی و تعزیه به مدت یکماه اجرا می گردید . ساختمان حسینیه در گذشته بسیار ساده و دارای دو قسمت درونی و اندرونی بود . صحن درونی محلی برای روضه خوانی و در بعضی موارد به علت های مختلف تعزیه نیز برگزار می گردید که در قسمت پایین آقایان و در نیم طبقه آن خانمها جای می گرفتند و درب جداگانه داشت که به نام گوشوار طاقنامه از یگدیگر قابل شناسایی بود ، سقف بلند با تیرهای چوبی و ستونهای چوبی و مستعد و با شکوه و دیوارهای ضخیم و محکم شاهد برگزاری مصیبت سالار شهیدان بود . روشنایی این صحن سر پوشیده را چراغهای موشی و نوعی دیگر که آویز می کردند و از یک پوشش کاغذی شفاف که به جای شیشه کاربرد داشت و تاشو نیز بود تامین می گردید . صحن بیرونی حسینیه که بیشتر مراسم شبیه خوانی در آن انجام می شد دارای سقاخانه ، طاقنامه ، گوشوار جایگاه مخصوص ریش سفیدها و بزرگان و محلی برای نشستن بچه ها و جوانترها و سکویی مربع شکل به ارتفاع 55 سانتی متر از سطح صحن حسینیه و 5 / 3 متر طول و عرض و جایگاه موزیک و محل گردش اسب که همزمان قابل استفاده برای چهار اسب استعداد داشت و همچنین نشستن خانمها در طاقنامه های داخل حسینیه از پشت بام حسینیه و اطراف حسینیه برای نشستن تقسیم بندی می شد . در اطراف صحن بیرونی درختهایی بود که از قنات دشت مجاور راه آب داشت و آبیاری می شد و پس از آن ادامه می بافت و باغچه عمارت نورا در محله (وردان) آبیاری می کرد و به رودخانه می ریخت . در اول ماه محرم گروه ریش سفیدان نوحه دست جمعی سر می دادند و به یاد حضرت امام حسین (ع) اعلام عزا می نمودند . کنده درخت بزرگی در گوشه شمال غربی حسینیه بود که کاه بر آن می ریختند و آتش می زدند این آتش تا پایان محرم دوام داشت و از آن استفاده می شد ، مراسم تعزیه اول ماه محرم با مجلس تعزیه قانیا شروع می گردید . در بعد ظهر تعزیه و شبها روضه خوانی و وعظ انجام می گرفت به استثنای روز عاشورا که در صبح مراسم تعزیه برگزار می شد . با رونق یافتن مراسم تعزیه خوانی و آمدن افراد از اطراف برای تماشای تعزیه مخصوصا روز عاشورا و استفاده از اسب و شتر در این مراسم در جایی در پشت ده که قتلگاه نام گرفت و میدان مناسب برای اسب دوانی است برگزار می گردد . این محل بنا بر شواهد موجود قدیمی تز از حسینیه می باشد و به احتمال محل تعزیه خوانی در گذشته های دور در این مکان بوده و بعداً به حسینیه کشیده شده و به همین دلیل برای یاد کرد گذشته مراسم روز عاشورا در این مکان انجام می گردید . هنگام حرکت از حسینیه به طرف قتلگاه در صبح روز عاشورا گروه سینه زن همراه با نخل و علم به طرف محلی به نام سنگ اسب در مجاورت قتلگاه حرکت می کردند و معتقد بودند که اسب امام حسین (ع) بر آن سنگ گذر کرده و پس از ادای نذورات به قتلگاه مراجعت و مراسم تعزیه اجرا می گردید و تا ساعتی از ظهر گذشته ادامه داشت . بعد از گذشتن سالیان متمادی و دگرگون شدن ساختمان حسینه و وسعت بخشیدن به آن با همت گروهی از ریش سفیدان این روستا مراسمات ماه محرم در دهه ی اول همچنان در روستای نویس با حال و هوای خاصی برگزار می گردد . تعزیه خوانها و شبیه گردانهایی که در سالهای گذشته در این مراسمات حضور داشته اند عبارتند از : مرحومین آقا غلامعلی ، ملا ابو تراب ، مشهدی حسین ، حاج ملا آقا ، میرزا بابا ، ملا حسن ، حاج میرزا علی ، حاج محمد تقی (امیر نژادی ) ، حاج محمد معصوم بیگی ، حاج مرتضی باقری ، حاج سید علی اصغر سجادی ، کربلایی احمد ، مشهدی ذبیح الله ، آقا سید حسین فاطمی و دیگران . روحشان شاد با تشکر از : جناب آقای غلامعلی میرزا خلیلی امسال نیز مراسمات دهه ی اول ماه محرم طبق سنوات گذشته به همت مسئولین عزاداری روستای نویس با شکوه و معنویت خاصی در حسینیه سید الشهدا این روستا برگزار شد . اقامه نماز جماعت در سه وعده ، خواندن هر روزه زیارت عاشورا بعد از اقامه نماز صبح و برگزاری مجالس تعزیه طبق رسومات سالهای گذشته که در ده مجلس مجزا برای عزاداران در صبحها به اجرا در می آمد و برگزاری مراسم نوحه خوانی ، و سخنرانی واعظ عالی قدر حجت السلام والمسلمین جناب آقای رامش در شبها با عنایت حضرت حق و سالار شهیدان به نیکی برگزار شد . در تمامی این ده روز همه میهمانان حضرت اباعبدالله الحسین در سه وعده صبحانه و ناهار و شام میهمان سفره کرم این بزرگوار بودند .        بیست و یکمین مراسم بزرگداشت سرداران و 49 شهید روستای نویس از توابع بخش خلجستان قم با حضور استاندار قم و جمعی از مسئولان خیریه این روستا و مردم شهیدپرور نویس به همت ستاد یادواره شهدای این روستا در حسینه سید الشهدای نویس برگزار شد. کرم‌ رضا پیریایی، استاندار قم در بیست و یکمین مراسم بزرگداشت سرداران و 49 شهید روستای نویس از توابع بخش خلجستان قم که سوم آذرماه مصادف با هشتم محرم 1434 برگزار شد با تسلیت ایام محرم، اظهار کرد: خوشحالم که اولین دیدار و ملاقات بنده با مردم روستای شهیدپرور نویس، با برگزاری مراسم معنوی یادواره شهدای این منطقه همزمان شده است. وی با گرامی‌داشت یاد و خاطره شهدای انقلاب اسلامی، دوران هشت سال دفاع مقدس را استمرار حرکت سیدالشهداء(ع)، امتداد راه انبیای الهی و تداوم مسیر فطرت خدایی عنوان و از بانیان و دست‌اندرکاران برپایی این مراسم معنوی قدردانی کرد. پیریایی عزت، استقلال، پیشرفت و سرافرازی ایران اسلامی را مرهون رشادت‌ها و جانفشانی‌های شهدا برشمرد و افزود: تبیین افتخارات شهدای گرانقدر و معرفی و حفظ دستاوردهای این یاران آسمانی به نسل‌های امروزی، مهم‌ترین پیام این یادواره است که علاوه بر زنده کردن نام و یاد شهدا، باعث زدودن غبار از دل و جان ما می‌شود. استاندار قم با بیان این‌که همه ما مدیون جامعه ایثارگری هستیم، لزوم تکریم و تجلیل از خانواده‌های معظم شهدا و توجه و رسیدگی جدی به امور این قشر را یادآور شد و افزود: همه ما وظیفه داریم که به‌عنوان ادامه دهنده راه شهدا، خالصانه و صادقانه در خدمت خانواده‌های معزز و یادگاران شهدای گرانقدر باشیم.     نویس را بهتر بشناسیم آیا تا به حال در مورد تاریخچه نام نویس چیزی شنیده اید؟ در کتابی که در حدود قرن چهارم هجری قمری به عربی ترجمه شده است « نوند » نام محلی است که بعد از قاهان و قبل از کاسوا آمده است و احتمال اینکه محل یاد شده نویس فعلی باشد بسیار است . همچنین در کتابی دیگر که در قرن هشتم هجری قمری به فارسی نوشته شده است « نوذر» یا« نویز» در ردیف اسامی «کهندان» و « ابردز» و «کاسوا» آمده است و چون این محلها از نظر جغرافیایی در یک ردیف قرار دارند ، پس به احتمال زیاد « نویز » همان نویس فعلی بوده است . همچنین در مدخل دیگری از کتاب تاریخ قم در بخشی که مربوط یه رستاق تفرش است ، محلی به نام « نویسد » آمده است که بعید نیست یکی از نامهای گذشته نویس باشد . روستای نویس تقریباً از شمال به مهر زمین و مزارع اطراف آن محدود می شود و جنوب آن در دشت روستای ونان فرو رفته است . غرب آن در دامن روستای کاسوا و از سمت شرق به طرف قاهان سرازیر شده است و از شمال غرب به انجیله سرک کشیده است . محله های نویس روستای نویس از مجموع سه محله که هر کدام برای خود نام جداگانه ای دارد تشکیل شده است . الف ) محله « مل لور » یا همان محله بالا در گذشته به مفهوم وقف محله بوده است و به مرور زمان به « مللو » تبدیل گردیده که محله بالای فعلی نویس می باشد که آثاری از قرن سوم و چهارم هجری قمری در آن مشهود است . این محله از شمال به دشت « برزه» و آتشکده آن منتهی می شود و حد فاصل آن « سنگ اسب » نامی است که اهل محل آن را بدان نام می شناسند . در حال حاضر ساختمانهای جدید بر آن بنا شده است . از سنگ نوشته های قبور که در این محله وجود دارد احتمال قریب به یقین می رود که حداقل در 400 سال گذشته افراد با سواد بین آنها کم نبوده اند . شمال غرب و غرب آن به دره « گروزه » یا « گرازه » و « اسبریز » یا « اسپه ریز» و تپه « گنج » و دره « لا » یا « درلا» و « کهریزک » محدود می شود . زبان قدیم آنها « داجی » یا « راشی » و یا همان « بور بشه» که ریشه در زبان قدیم ایران دارد ، بوده است . مسجد آن با دو مناره تازه ساخت می باشد که در سال 57 جای مسجد قدیمی بنا گردیده است . منزل « حاج شیخ محمد حسن نویسی » در این محله قرار دارد که هم اکنون پا برجاست . این منزل دارای حیاط مرکزی ، مطبخ و حوض در وسط آن و به فاصله یک متر اتاق ها قراردارند . کتاب « مقاصد الفکریه » از « آیت الله العظمی حاج شیخ حسن نویسی » می باشدکه در تهران توسط شرکت سهامی چاپ و منتشر گردیده و به شماره 3078 در کتابخانه مرکزی و مرکز اسناد دانشگاه تهران مضبوط است . ب) محله «پاچنار» یا همان پشت ده این محله در گذشته نسبت به محله های دیگر از اهمیت کمتری برخوردار بوده است. در این محله قبرستان قدیمی وجود داشته که در حال حاضر بر آن ساختمان ها بنا کرده اند و در ادامه همان قبرستان قدیمی ، قبرستان دیگری وجود دارد که در کنار آن قبور مطهر شهدا می باشد . دره « سرخ علی بیگ» یا دره « علی خان » به این محله محدود می شود. در قدیم این محله مرده شوی خانه داشته که جای آن هنوز باقی است و سنگ نوشته های قبور در دیوار آن بکار رفته است. همچنین گفته شده که در این محله حمام وجود داشته و راه قناتی نیز در وسط قبرستان فعلی که مسیر جاده است ، می باشد. دره « سنگ اسب» و « کشکلان» و یا همان «جرگلان»به آن منتهی می شود و امروزه محل برگزاری تعزیه روز عاشورای حسینی (ع) در این محله است که قتلگاه نامیده می شود . در بخش شمالی این مکان در بلندترین نقطه آن محلی بوده که گورخانه نام داشته است و از مصالح سنگ و ساروج ساخته شده اما در چند سال اخیر تخریب و تسطیح گردیده است و گفته شده امام زاده ای از طریق خواب نما که هم اکنون تخریب شده و جای آن هنوز باقی است ، کشف گردیده است. این محله همسایه قلعه قدیمی نویس است که در گذشته دور وجود داشته و هم اکنون نام آن باقی است و ساختمانها بر آن بنا شده و گویند چاهی در آن قرار دارد که دارای آب می باشد ، همچنین برج عباس میرزا در این محله واقع ، که در حال حاضر در محل آن مسجدی کوچک مزین به نام حضرت فاطمه (س)لیکن زیبا ساخته شده است که محل برگزاری نماز می باشد . ناگفته نماند که در این محل آب انباری وجود داشت که جزء ساختمان مسجد گردیده است . دیگر اینکه مسجدی نیز در ابتدای این محله است که چهل سال پیش تجدید بنا گردیده و کنار راه ارتباطی نویس به کاسوا قرار دارد که جدیداً تخریب شده و مسجدی زیبا به جای آن بنا گردیده و با نام زیبای حضرت ابوالفضل زینت داده شده است.در حال حاضر این محله آباد و اهمیت بسزایی یافته ، محل تجمع و داد و ستد و مسافرت به دیگر نقاط شهری و روستایی ، همچنین بعضی خدمات روستایی در این محله متمرکز گردیده است . ج) محله « رودبار»یا همان محله پایین این نام برگرفته از رودخانه ای است که از این محله می گذرد و نویس را به دو قسمت نا مساوی تقسیم می کند . محله « رودبار » از قدیم پر رفت و آمد و محل استقرار خوانین بوده است . مجموعه مسکونی خانواده های « میرزا ابراهیم خان وزوایی » که زمانی وزیر آقا محمد خان قاجار بوده در این محله واقع است .همچنین « میرزا آقا خان نویسی» فرزند وی و « آشیخ محمد موثقی ، آقا حسن و آقا حسین » دو سید بزرگوار از اکابر دو قرن گذشته در این محله ساکن بوده اند .«مدایح نگار تفرشی» از نوادگان« میرزا ابراهیم خان وزوایی » می باشد و مولف کتاب « ملستان» بر وزن «گلستان »و نیز کتاب « تذکره انجمن نادری » که در این کتاب از میرزا ابراهیم خان وزوایی یاد کرده است . حدود این محله از کوچه « باره بر» یا « پاله ور » تا محله « وردان»که محله قدیمی بوده است و در حال حاضر نام آن شاید در بعضی خاطره ها باشد منتهی می گردد . حمام قدیمی نویس که فعلاً خرابه آن باقی است در کنار چشمه و همسایگی مسجد محله و امام زاده بی بی شریفه خاتون (س) دختر موسی بن جعفر دارای اهمیت فوق العاده ای بوده است ولی متأسفانه در چند سال پیش آن را خراب و تبدیل به جاده کردند . دراین محله زاغه فراوان است که همگی محل نگهداری اهشام می باشد . در بین این زاغه ها زاغه ای مشاهده می شود که در دل کوه کنده شده و دارای 4 الی 5 طاقچه می باشد و بیشتر به منزل مسکونی شبیه است تا نگهداری اهشام . حسینیه نویس نیز دارای ساختمانی بزرگ و دور از بافت معماری روستا می باشد و محل پیوند سه محله بزرگ نویس می باشد . این حسینیه تولد یافته سه دهه اخیر است که با کمی گسترش در جای حسینیه قدیمی بنا شده و دارای تجهیزات خوبی است که هر روزه به همت جوانان علاقه مند بر آبادانی و کیفیت آن افزوده می شود. برگرفته از گاه نامه شماره 2 نویس ، نوشته جناب آقای غلام علی میرزاخلیلی           .................................................................................................................... سایتها و وبلاگهای روستای ونان شهرستان قم استان قم http://venan.blogfa.com سلام برای دسترسی هرچه راحت تر از اطلاعات موجود در وبلاگهای مربوط به روستای ونان با آقا مهیار ( مدیر قبلی این وبلاگ) رایزنی هایی داشتم تا شما عزیزان روستای ونان را هرطور که دوست دارید جست و جو کنید و از اطلاعات موجود در وبلاگ ها لذت ببرید.از این پس وبلاگ Venan.Blogfa.Com و وبلاگ قبلی که همان Venon.Blogfa.Com بود منتظر نظرات شما عزیزان می باشد.  بدون شك يكي از زيبا ترين روستاهاي ايران روستاي ونان است كه به عروس خلجستان معروفه. یا به نوعي ديگر دهي است جزو دهستان وزوا از بخش دستجرد شهرستان قم واقع در 9 هزارگزي قاهان. این هم عکسی از روستای زیبای ونان  كوه وتوس (توس) كه بين دو روستاي ونان و كهندان قرار گرفته يكي از بلندترين كوهاي منطقه است، كه طرفداران زيادي دارد.     / ....................................................................................................................................   . سایتها و وبلاگهای روستای رستگان شهرستان قم - استان قم     http://rastegan.blogfa.com/   حمام قدیمی رستگان http://rastegan.blogfa.com/post-61.aspx     http://www.kohanbumobar.blogfa.com/8811.aspx    مدتها بود كه توي اين فكر بودم كه يه روزي ، يه جايي ، يه طوري از روستاي خودم بگم . روستايي كه الان شايد سالي يك يا 2بار كه 1بارش حتما محرمه ودفعه دومش هم اگر وقت وفرصت وهمتي پيش بياد تابستونه بهش سرميزنم . اما كودكي من وخاطراتم عميقا با اين روستا گره خورده . وقتي تصميم گرفتم يه وبلاگ براي رستگان ثبت كنم يك عالمه حرف داشتم كه بگم اما حالا كه اين وبلاگو دارم نمي دونم كه بايد توش چي بنويسم واز كجا شروع كنم . اينه كه همش مي شينم تايپ ميكنم ،ثبت موقت مي زنم وبعد ديليت مي كنم . هي چشمامو مي بندم وبه ذهنم فشار ميارم كه از كجا شروع كنم اما فقط تمام خاطراتم مثل يه قطار از جلوي چشمام رد مي شن وهيچ چيزي پيدا نميكنم براي شروع . ياد اون حسينيه باصفاي روستا وتعزيه روزها وشب هاي محرمش ،يادعاشورا وتاسوعاش كه تازه امسال كه از اون فضادوربودم فهميدم چقدر دوست داشتني وباصفاست ، ياد قناتش با اون درخت هاي چنار بلندكه وقتي ميريم اونجافقط دوست دارم سرمو بالا بگيرم واز بين شاخ وبرگهاي سر به آسمون زده درخت ها خورشيدو پيداكنم . ياد اون مسجد حضرت علي (ع)كه وقتي ميرم توش بدجور آرومم ميكنه ،حس آرامشي كه توي كمتر جايي بهش ميرسم . یاد مینی بوس عموپرویز که همیشه صبح زود ازروستای آمره میومد وما باچشمای پرخواب جلوی حسینیه منتظرش میموندیم، ياد اون درختاي توتش كه جون ميدن براي توت خوري توي تيرماه ،يادتمام دشت هاش چاله ،ولي آباد ،كورچشمه و... اون رودخونه با اون درخت هاي بيد كنارش ،قنات دومي وسومي ،يادتموم كوه هاش ،ياد ريواساي ارديبهشت ماه و خرداد ماه دره چنارش ،ياد سيزده به دراش كه هميشه خدا باروني بود ، ياد مردمش ،وياد تك تك روزهايي كودكي من !روزهايي كه هنوزانقدر درگير زندگي نشده بوديم وميتونستيم سر ظهر تابستون بابچه ها بريم بشينيم كنار آب وپاهامونو بذاريم توي آب ومسابقه بذاريم كه كي ميتونه بيشتر از بقيه پاهاشو توي آب نگهداره ،روزهايي كه كوچكتر بوديم وصدالبته دلمان بزرگتر بودو صفاي وجودمان هم زيادتر بود وخيلي دنبال مد وهاي كلاس بودن نبوديم ووقتي به هم مي رسيديم هيچ چيز به اندازه يه قايم موشك بازي نمي چسبيد . ياد اون گل بازي هاي كنار رودخونه ،ياد اون دنيا كه هنوز هم اگر ذوق وهمتي باشه زياد دور نيست اما حالا كه اون روزها گذشته ومثلا ماهم بزرگ شديم ومثلا دغدغه هاي بزرگتر پيداكرديم ووقت نداريم كه بريم ويه سري بزنيم واستخواني سبك كنيم وهوايي تازه كنيم .لپ كلام اينكه اين وبلاگ "براي من كه عكسمو مدتيه تو آب چشمه نديدم ،براي من كه شهري ام از اون هوا دل بريدم "جاييه كه بيام وتوش "ساده بگم كه :دهاتي ام ! پي نوشت1: توي جاده تفرش ،وقتي به 25 كيلومتري تفرش نزديك ميشيم سمت چپ جاده تقريبا توي يه دره يه روستاهست كه اسمش رستگانه . درموردفلسفه اين اسم از خيلي از ريش سفيدا واونايي كه فكر ميكردم ميتونن اطلاعاتي در اين زمينه داشته باشن پرسيدم واظهار نظرهاي مختلفي وجود داشت اما اون چيزي كه مشترك بود اينه كه اسم اين روستا درابتدا به خاطر حسن شهرت مردمش به راستگويي "راستگويان "بوده بعد درطول زمان به "رستگاران "تغيير نام پيدا مي كنه وبعدهم به علت تغييرات زباني ميشه "رستگان "درمورد تاريخ وقدمت اين روستا پرسيدم كه چند نفري به روايت از گذشتگان كه اونها هم از اجدادخودشون نقل كرده بودن به حدوسال 87ه.ق ميرسه !والبته هسته اوليه روستادر زمان تشكيل جايي بالاتر از اين مكان فعلي بوده ،جايي كه الان به "كهنه خرابه "معروفه واگر در ميان خوانندگان كسي باشه كه اهل رستگان باشه ميفهمه كجارا گفتم . پي نوشت 2:اگرهستند كساني كه به نوعي به رستگان تعلق دارند واين وبلاگو ميخونن من دست ياري به سمت همه اون عزيزان دراز مي كنم وازشون ميخوام تا بهم كمك كنن بتونيم بهتر از رستگان بگيم .منتظر نظراتتون هستم .     ......................................................................   و وبلاگهای روستای آمره شهرستان قم   http://amoore.blogfa.com   ........................................................  http://www.sportamoreh.blogfa.co/ ....................................................... http://amorebeheshtpenhan.blogfa.com    .................................................................................. سایتها و وبلاگهای روستای چاهک شهرستان قم - استان قم http://www.chahak.net/  http://chahak.blogfa.com/   http://chahakqom.blogfa.com     ...............................................................    وبلاگهای روستای فوجرد شهرستان قم - استان قم
     http://fojerd.persianblog.i r/   درباره : من جمشید قزوینیان (محسن) فرزند صمد متولد سال 1352 شهر تهران هستم.مدیر روابط عمومی دانشگاه آزاد اسلامی واحد دندانپزشکی هستم و همچنین خبرنگار خبرگزاری آنا ، ایسکانیوز ،روزنامه فرهیختگان و آفرینش می باشم.پدرم متولد روستای زیبای فوجرد است و من زیباترین خاطرات زندگی ام را مدیون لحظات حضور در این روستا می دانم.پدر بزرگ و مادر بزرگم که از عزیزترین افراد زندگی ام بودند و هنوز آغوش گرمشان را حس میکنم در این روستا به خاک سپرده شدند.در سال 1385 این وبلاگ را طراحی نمودم تا بیشتر مردم ایران زمین با این روستا آشنا شوند و همچنین محیطی برای گردهم آیی وبلاگ نویس های فوجردی ایجاد کنم امیدوارم در این راه موفق شوم    سلام من اماني هستم از روستاي رستگان مي خواستم از شما خواهشكنم كه اگر امكانش است يك بخشي را در وبلاگتان باز كنيد كه براي خريد و فروش زمين-باغ و درخت در رستگان با شماره ي 09195854577 تماس بگيرند .باتشكر از شما اماني   آقا سلام خسته نباشید من قندالی هستم مدیر مالی شرکت آذین خودرو . آقا این روستای شما یک شخص مطرح به نام دکتر محمود محبی کیا بیرون داده که در واقع تحفه نطنز روستای شماست که به تهران رسیده است خواستم از طریق به همشهریهای شما اطلاع رسانی کنم که من بعد برنامه ای بریزید که فرار مغزها بیشتر از این در روستایتان اتفاق نیفتد . با تشکر فندالی  من مایل هستم از روستای فوجرد در مورد عزاداری در محرم بیشتر بدانم و بدانم مردمان فوجرد اصلیتشان به کجا بر میگردد . من شنیده ام که از مهاجران مسکو بوده اند آیا درست است .باتشکر- مژده    جهت اطلاع از زبان های ترکی - خلج- آذری به سايت http://xelec-turk.blogspot.comمراجعه فرمائيد      http://www.fojerdi.blogfa.com     ..................................   سایتها و وبلاگهای روستای جمیزقان شهرستان قم - استان قم http://jemezghan.blogfa.com            . ......................................................................................     سایتها و وبلاگهاي روستای کاسوا بخش خلجستان - شهرستان قم - استان قم    kasva.blogfa.com  بسم الله الرحمان الرحیماین وبلاگ برای همه کاسوایی ها راه اندازی شده است. همه ی کسانی که تمایل داشته باشند می توانند مطالب جالب و مرتبط خود را در وبلاگ قرار دهند.امیدواریم این وبلاگ در آینده ای نزدیک بتواند نقش کوچکی در ثبت تاریخ گذشته و رقم زدن آینده مطلوب این خطه ایفا کند.برای هماهنگی های بیشتر می توانید با این شماره ها تماس بگیرید 09379663173 , 09352582621 , ... روستای کاسوا کاسوا روستایی در بخش خلجستان از توابع قم روستایی زیبا ، خوش آب و هوا و دوست داشتنی ، در دامنه های کوهپایه های غرب قم حضور در کاسوا شما را از تمام دغدغه های دنیا خلاص می کند و با استشمام هوای تازه می توانید روح و روان خود را آرامشی همیشگی ببخشید . کاسوا روستایی است با جمعیتی حدود 200 نفر- 80 خانوار ساکن (و حدود 1000 نفر وابسته شهرنشین که گهگاه، کم و بیش به کاسوا می آیند) اغلب روستائیان، مسن و افراد سالخورده هستند و اکثر جوانها هم مهاجرت کرده و در شهرهای تهران و قم ساکن شده اند و البته جدیدا به جز افزایش جمعیت جوان ساکن در روستا افرادی از ساکنین شهرها،به دلیل بازنشستگی، بازگشت به روستا را آغاز کرده، تمایل دارند به زادگاهاشان برگردند. و غربت دوری از روستا را در همنشینی با گل و هوای لطیف به فراموشی سپارند. موقعیت روستا کوهستانی است- فاصله روستا با دهستان 6 کیلومتر با بخش حدود 60 کیلومتر با مرکز شهر قم حدود 80 کیلومتر فاصله دارد.اغلب محصولات روستا که باغی است مثل: گردو، فندق، توت، بادام ؛که توت این منطقه از مرغوبترین محصولات روستا به شمار می رود و طرفداران زیادی نیز دارد.اهالی روستا دام و طیور نیز به صورت سنتی پرورش می دهند و از شیر و ماست آن نیز برای استفاده خود و اطرافیان استفاده می کنند.    تشکر از خانواده نجیب و بااصل و نصب حاتمی وطلب آمرزش برای بزرگان این خانواده که تلاش در جهت معرفی وطن اصلی خود نموده اند.شرافت خانواده حاتمی بر هیچ کاسوایی منصفی پوشیده نیست وخانواده میرسلطانی(میرباقی)از قدیم الایام سابقه دوستی و مودت با این طایفه را داشته اند وذکر این مطالب درابراز ارادت وتحکیم دوستی این دو خاندان لازم به نظر رسید.انجانب سید مجید پسر حاج حسین پسر حاج رحمت پسر سید عباس پسر مشهدی سیدعلی پسر مشهدی سید شمس الله پسر مشهدی میرباقی کاسوایی آرزوی موفقیت برای شما ومنسوبینتان را داشته وامید است چنانچه در سیستم قضایی تهران مشکلی داشتید دریغ نفرمایید.باسپاس     / .........................................................